Hamburger Hillgo gudua
Hamburger Hillgo gudua | |||
---|---|---|---|
Vietnamgo Gerra | |||
![]() | |||
Data | 1969ko maiatzaren 10a-20 | ||
Lekua | Thua Thien probintzia, Hego Vietnam | ||
Koordenatuak | 16°15′11″N 107°10′29″E / 16.2531°N 107.1747°E / 16.2531; 107.1747 | ||
Emaitza | Hegovietnamdar garaipen taktikoa | ||
Gudulariak | |||
| |||
Buruzagiak | |||
| |||
Indarra | |||
| |||
Galerak | |||
|
- i
- e
- a
- Laos
- Biên Hòa
- Đồng Khởi
- Staley–Taylor Plana
- Chopper
- Jauregiaren bonbardaketa
- Sunrise
- Shufly
- Ấp Bắc
- Go Cong
- Hiep Hoa
- 34A
- Long Dinh
- Kien Long
- Quyet Thang 202
- USNS Card
- Nam Dong
- An Lao
- Binh Gia
- Camp Holloway
- Dương Liễu – Nhông Pasabidea
- Qui Nhơn
- Ka Nak
- Sông Bé
- Ba Gia
- Dong Xoai
Estatubatuar interbentzioa 1965
- Starlite
- Piranha
- An Ninh
- Plei Me
- Hump
- Gang Toi
- 1st Bau Bang
- Ia Drang
- Bushmaster II
- Harvest Moon
1966
- Marauder
- Crimp
- Van Buren
- Masher/White Wing
- Double Eagle
- Mastiff
- Suoi Bong Trang
- New York
- Harrison
- Cocoa Beach
- Utah
- Silver City
- A Sau
- Oregon
- Texas
- Lincoln
- Fillmore
- Jackstay
- Altxamendu Budista
- Xa Cam My
- Georgia
- Birmingham
- Davy Crockett
- Austin IV
- Paul Revere
- Crazy Horse
- El Paso
- Hardihood
- Wahiawa
- Lam Son II
- Hawthorne
- Hill 488
- Nathan Hale
- Jay
- Macon
- Hastings
- Minh Thanh Road
- John Paul Jones
- Prairie
- Colorado
- Duc Co
- Long Tan
- SS Baton Rouge Victory
- Amarillo
- Byrd
- Sunset Beach
- Seward
- Thayer, Irving and Thayer II
- Attleboro
- Deckhouse IV
- Shenandoah
- Atlanta
- Paul Revere IV
- Geronimo
- Tan Son Nhut aire-basea
- Fairfax
- Firebase Bird
1967
- Deckhouse V
- Cedar Falls
- Desoto
- Gadsden
- Sam Houston
- Pershing
- Enterprise
- Tra Binh Dong
- Bribie
- Junction City (1. Prek Klok
- 2. Prek Klok
- Ap Gu
- Suoi Tre
- 2nd Bàu Bàng)
- Francis Marion
- Lejeune
- Union
- Baker
- Manhattan
- Muinoko Borrokak
- Beaver Cage
- Con Thien/DMZ
- Hickory
- Prairie II
- Prairie III
- Prairie IV
- Buffalo
- Kentucky
- Kingfisher
- Crockett
- Malheur I eta Malheur II
- Kole Kole
- Barking Sands
- Union II
- Dragnet
- Akron
- Billings
- Concordia
- The Slopes
- Hong Kil Dong
- Diamond Head
- Coronado
- Coronado II
- Hood River
- Suoi Chau Pha
- Benton
- Coronado IV
- Swift
- Dragon Fire
- Wheeler/Wallowa
- Coronado V
- Kunia
- Bolling
- Medina
- Shenandoah II
- Ong Thanh
- 1st Loc Ninh
- MacArthur
- Dak To
- Osceola
- Lancaster
- Coronado IX
- Neosho
- Santa Fe
- Essex
- Kien Giang 9-1
- Napoleon
- Phoenix
- Manchester
- Saratoga
- Yellowstone
- Muscatine
- Badger Tooth
- Auburn
Tet erasoaldia eta ondorengoak
- 1968ko Urte Berriko gudua
- McLain
- Khe Sanh
- Ban Houei Sane
- Lang Vei
- Coronado X
- Tet erasoaldia
- Da Nang
- AEBko enbaxada
- Cholon eta Phu Tho Racetrack
- Tan Son Nhut aire-basea
- JGSren bulegoak
- Bien Hoa eta Long Binh
- Hue
- Quảng Trị
- Bến Tre
- Coburg
- Lo Giang
- Hop Tac I
- Coronado XI
- Houston
- Patrick
- Tam Kỳ
- Truong Cong Dinh
- Lima Site 85
- Quyet Thang
- My Laiko sarrsakia
- Walker
- Carentan
- Pegasus
- Cochise Green
- Toan Thang I
- Burlington Trail
- Scotland II
- Delaware
- Allen Brook
- Maiatzeko Ofentsiba
- Dai Do
- Saigon Mendebaldea
- Landing Zone Center
- An Bao
- Hego Saigon
- Concordia Square
- Kham Duc
- Coral–Balmoral
- Jeb Stuart III
- Nevada Eagle
- Mameluke Thrust
- Toan Thang II
- Robin
- Binh An
- Thor
- Pocahontas Forest
- Quyet Chien
- Somerset Plain
- Phase III Ofentsiba
- Duc Lap
- Champaign Grove
- Vinh Loc
- Thượng Đức
- Maui Peak
- Henderson Hill
- Sheridan Sabre
- Meade River
- Hat Dich
- Speedy Express
- Taylor Common
- Fayette Canyon
Vietnamdartzea 1969–1971
- DMZ Kanpaina (1969–1971)
- Bold Mariner
- Dewey Canyon
- Toan Thang III
- 2nd Tet
- Iron Mountain
- Massachusetts Striker
- Wayne Grey
- Purple Martin
- Ben Het
- Maine Crag
- Atlas Wedge
- Frederick Hill
- Geneva Park
- Montana Mauler
- Oklahoma Hills
- Washington Green
- Virginia Ridge
- Apache Snow
- Hamburger Hill
- Lamar Plain
- Pipestone Canyon
- Binh Ba
- Montgomery Rendezvous
- Utah Mesa
- Campbell Streamer
- Idaho Canyon
- Nantucket Beach
- Fulton Square
- LZ Kate
- Toan Thang IV
- Randolph Glen
- Green River
- Texas Star
- FSB Ripcord
- Kanbodiako Kanpaina
- Pennsylvania Square
- Clinch Valley
- Elk Canyon
- Pickens Forest
- Wolfe Mountain
- Chicago Peak
- Firebase O'Reilly
- Chenla I
- Imperial Lake
- Jefferson Glenn
- Tailwind
- Son Tay Raid
- Snuol
- Cuu Long 44-02
- Lam Son 719
- Finney Hill
- Middlesex Peak
- FSB Mary Ann
- Caroline Hill
- Long Khánh
- Chenla II
- Nui Le
1972
- Pazkoko Ofentsiba
- Kanbodia eta Mekongen Delta
- 1. Quang Trị
- Loc Ninh
- An Lộc
- Mỹ Chánh Line
- Kontum
- Thunderhead
- 2. Quang Trị
- Vinh tranpa
Parisko Bake Akordioen ostean (1973–1974)
- Banderen Gerra (Vietnam)
- Cửa Việt
- Hồng Ngự
- Tong Le Chon
- Trung Nghia
- Ap Da Bien
- Quang Duc
- Tri Phap
- Svay Rieng
- Burdinezko Hirukia
- Duc Duc
- Thượng Đức
- Phú Lộc
- Phước Long
1975ko udaberria
- Ban Me Thuot
- Hue–Da Nang
- Phan Rang
- Xuân Lộc
- Phnom Penhen erorialdia
- Saigonen erorialdia
- Mayaguez inzidentea
Aireko operazioak
- Farm Gate
- Chopper
- Ranch Hand
- Pierce Arrow
- Barrel Roll
- Pony Express
- Flaming Dart
- Iron Hand
- Rolling Thunder
- Steel Tiger
- Arc Light
- Skyspot konbatea
- Tiger Hound
- Shed Light
- Thanh Hoa
- Bolo
- Popeye
- Yen Vien
- Niagara
- Igloo White
- Commando Hunt
- Giant Lance
- Menu
- Patio
- Freedom Deal
- Proud Deep Alpha
- Linebacker I
- Enhance Plus
- Linebacker II
- Homecoming
- Tan Son Nhut aire-basea
- Babylift
- New Life
- Eagle Pull
- Frequent Wind
Itsas-operazioak
- Yankee & Dixie estazioak
- Tonkingo golkoa
- Market Time
- Vung Ro Bay
- Game Warden
- Double Eagle
- Stable Door
- PIRAZ
- Sea Dragon
- Deckhouse Five
- Bo De ibaia, Nha Trang, Tha Cau ibaia
- Sealords
- Đồng Hới
- Pocket Money
- Custom Tailor
- End Sweep
- Paracel uharteak
- Ekialdeko Itsasoa
Hamburger Hillgo gudua (ingelesez: Battle of Hamburger Hill) Vietnamgo Gerrako gudu bat izan zen, 1969ko maiatzaren 10aetik 20ra gertatua. Borrokalariak, alde batetik, Ameriketako Estatu Batuetako Armada eta Hego Vietnamgo Armada ziren; bestetik, Ipar Vietnamgo Armada. AEBen eta Hego Vietnamen garaipen pirrikoa izan zen emaitza.[1]
Borrokalekuari Hamburger Hill goitizena (euskaraz: «hanburgesaren muinoa») han borrokatzen ari ziren estatubatuar soldaduek eman zioten, sarraskia pairatzen ari zirela adierazteko.
Gudua
1969ko maiatzaren 11n, 101. dibisio aerogarraiatuko 3. batailoiak tropa etsaien presentziaren berri eman zuen, garai hartan 937 muinoa izen soilaz ezaguna zen toki batean, A Sầu haranean, Laosko mugatik kilometro gutxira, eta goi agintaritzak posizio hori edozein preziotan hartzea agindu zuen.
Maiatzaren 12an, 13an eta 14an egin zuten erasoa; hiru eraso izan ziren jarraian, eta AEBetako tropek galera handiak izan zituzten. Aireko laguntza eskatu zuten, eta Ameriketako Estatu Batuetako Aireko Armadak bonbardaketa gogor bat egin zuen napalmekin eta botere handiko lehergailuekin. Hala ere, iparvietnamdarrak ongi babestuta zeuden tontorretik pixka bat beherago zulatutako babeslekuetan, eta, beraz, erasoaldiari aurre egin zioten. Iparramerikarren beste bi batailoi eta hegovietnamdar tropak heldu zirenean, berriz saiatu ziren hartzen, baina berriz ere iparvietnamdarrek eutsi zioten enbidoari.
Maiatzaren 19rako hamar eraso egin ziren. Iparvietnamdar defentsa ahultzen hasia zen, eta posizioa galduta zegoen haientzat, baina Estatu Batuetako helikoptero artilleriadun batek koordenatuak gaizki hartuta ia erabat suntsitu zuen zuhaitzen eta sastrakaren artean igotzen ari zen estatubatuar zutabea. Hartualdia ez zen gertatu.
Hamaikagarren erasoa, maiatzaren 20an, muinoaren konkistarekin amaitu zen. Handik bi egunera, ordea, posizioa uzteko agindu zuten, eta estatubatuarrek aurkitu ahal izan zituzten kideen gorpuak eraman zituzten.
Posizioa defendatzen zuten iparvietnamdar tropen borrokaren eta erresistentziaren gogortasunaz gain, eragozpen izan ziren euria, intsektuak eta tenperatura altuak ere. Hala ere, horrek ez zuen estatubatuar eta hegovietnamdar tropen buru zen estatubatuar ofiziala, Weldon Honeycutt teniente koronela, posizioa hartzeko agindua zalantzan jartzera bultzatu. Gudua amaitu zenean, haren gizonek 10.000 dolar eskaini zituzten Honeycutten buruagatik.[2]
Estatubatuar soldadu hilak 72 izan ziren (hala ere, ezin izan zituzten 60 hilotz berreskuratu), eta 372 zauritu. Eroritako kopuru handi horrek eragin zuen han borrokatzen ari ziren estatubatuar soldaduek muinoari «hanburgesaren muino» (ingelesez: Hamburger Hill) izena jartzea: hildako eta zauritutako kideen gorpuak haragi xehatutzat identifikatzen zituen txiste makabroa, eta Koreako Gerran antzeko ezaugarriak zituen Pork Chop Hillgo guduari erreferentzia eginez.
Ondorioak
Gudu hau ezaguna izan zenean, Edward Kennedy senatariak, gerraren aurkako Senatuko kideen ordezkaritzat, protesta egin zuen, hau esanez: «Mutilak hiltegira bidaltzen jarraitzen da, gerraren garapenerako garrantzirik ez duten posizioak harrapatzeko».
Pentagonoak, erantzun gisa, ziurtatu zuen 937. muinoak garrantzi estrategiko handia zuela Hanoiren tropek Laos zeharkatuz infiltratzeko erabiltzen zuten ibilbidea kontrolatzeko; eta inteligentzia zerbitzuen informazioen arabera, iparvietnamdarrek, laster, Hue hiriaren aurkako eraso bat egiteko erabiliko zutela. Hala ere, muinoa hartu eta bi egunera, estatubatuar tropei handik alde egiteko agindu zitzaien.[3]
Hamburger Hillgo borroka, Tet erasoaldiaren hondamendiaren ondoren landutako estrategiaren barruan sartzen zen. Estrategia berri horren arabera, erasoen kopurua ugaldu egin zen, tamaina txikiagoko unitateekin aurrera eramanez. Horrela, soldadu kopurua murriztean, AEBen erasoaldia murriztu egin zela ematen zuen (egiaz eraso kopurua hirukoiztu zen arren). Bestalde, eroritakoen kopuru handiak iparvietnamdar erasoen gorakadaren ondorio zirela ematen zuen.
Gudu honen ondoren, estatubatuar tropek ez zuten bilaketa eta suntsipen eraso masiborik egin, lan hori hegovietnamdarrei utzita.
1987an John Irvin zinemagileak gertaera zinemara eraman zuen.
Erreferentziak
- ↑ (Ingelesez) Long, Ngo Vinh. (1993). The Vietnam War: Vietnamese and American Perspectives. M.E. Sharpe, 204 or. ISBN 9780765638632..
- ↑ Asko. (1993). Nam. Crónica de la Guerra de Vietnam 1965-1975. II Bartzelona: Planeta-De Agostini, 559 or. ISBN 84-395-0766-6..
- ↑ (Ingelesez) Lipsman, Samuel; Doyle, Edward. (1984). Fighting for Time (The Vietnam Experience). Boston Publishing Company ISBN 9780939526079..
Kanpo estekak
Datuak: Q247395
Multimedia: Battle of Hamburger Hill / Q247395