Vahana
Een vahana of vāhana is een wezen, meestal een dier of mythische entiteit, dat als voertuig van een deva wordt gebruikt. Het wordt ook wel als rijdier aangeduid.
De vahana wordt soms symbolisch afgebeeld, als goddelijk attribuut van de deva. Het sanskriet vah betekent dragen of transporteren.
Er bestaat veel iconografie en mythologie rondom de samenwerking van vahana en de deva die op de vahana rijdt.
Vahana komt overeen met het boeddhistische 'yana', vandaar hinayana en mahayana, respectievelijk klein en groot voertuig.
Lijst van vahana's
Vahana | Deva | Afbeelding |
---|---|---|
Muis of rat genaamd Mashika | Ganesha | ![]() |
Paard | Boedha, Revanta, Chandra (strijdwagen met 10 witte paarden), Indra (strijdwagen wordt getrokken door een paard genaamd Uchchaihshravas), Surya (strijdwagen wordt getrokken door 7 paarden of een paard met zeven hoofden), Kubera, Kalkin | ![]() |
Garoeda | Vishnoe, Krishna, Matrikas/Vaishnavi | ![]() |
Ram | Agni, Chandra (strijdwagen met 10 rammen) | ![]() |
Stier (genaamd Nandi) | Shiva, Parvati, Maheshvari | ![]() |
Pauw | Karktikeya of Murugan (pauw genaamd Parvani), Sarasvati, Matrikas/Kaumari | ![]() |
Hond | Mahakala (een vorm van Shiva afgebeeld met een hond op de achtergrond), Hadkai Maa | ![]() |
Hamsa (gans of zwaan) | Brahma, Sarasvati, Brahmani, Hingraj Mata | |
Makara | Ganga, Varuna, Kama | ![]() |
Tijger (een vorm van de vahana, Dawon) | Ayyappan, Durga of Parvati, | |
Leeuw (een vorm van de vahana, Dawon) | Durga of Parvati, Rahu (blauwe of zwarte leeuw), Jagaddhatri | ![]() |
Olifant | Lakshmi, Indra (olifant genaamd Airavata), Indrani, Brihaspati | ![]() |
Papegaai | Kama | ![]() |
Antilope | Chandra, Vayu | ![]() |
Waterbuffel | Yama, Varahi, Vihot Mata | ![]() |
Kat | Shashti | ![]() |
Ezel | Kaalratri, Shitala, Kali | ![]() |
Uil | Lakshmi, Chamunda | |
Adelaar | Ketu | |
Gier | Shani | |
Kraai | Shani, Alakshmi, Dhumavati | |
Schildpad | Yamuna, Varuna | |
Haan | Bahuchara Mata | ![]() |
Koe | Ushas (strijdwagen met 7 koeien) | |
Slang | Kamakhya, Manasa | ![]() |
Varken | Rati | - |
Geit | Pushan (chariot of) | - |
Krokodil (genaamd Makara) | Shukra, Varuna | ![]() |
Kameel | Momai Maa (Dashaa Maa), Ushtravahini Devi, Kalyana Anajaneya | - |
Man | Nairruti | ![]() |