Gospodarka Eswatini
![]() 200 emalageni – najwyższy nominał banknotu lokalnej waluty | |
Informacje ogólne | |
Waluta | Lilangeni (SZL), Rand południowoafrykański (ZAR) |
---|---|
Bank centralny | Centralny Bank Eswatini |
Organizacje gospodarcze | SACD, SADC, COMESA, MERCOSUR, Unia Afrykańska, ONZ |
Dane statystyczne | |
PKB (nominalny) | |
PKB (ważony PSN) | |
PKB per capita | |
Wzrost PKB | 7,88% (2021)[2] |
Struktura PKB | rolnictwo: 6,5% (2017 r.); przemysł: 45% (2017 r.); usługi: 48.6% (2017 r.)[1] |
Inflacja | |
Wymiana handlowa | |
Eksport | 2510 mln $ (2021)[3] |
Towary eksportowane | Mieszanki zapachowe, cukier nierafinowany, złoto, przemysłowe kwasy tłuszczowe, oleje i alkohole, tarcica (2021)[3] |
Główni partnerzy | RPA 56%; Indie 11,4%; Kenia 5,33%; Nigeria 3,23%; Mozambik 2,97%[3] |
Import | 2170 mln $ (2021)[3] |
Towary importowane | rafinowana ropa naftowa, elektryczność, przyrządy medyczne, leki pakowane, tkaniny bawełniane ze sztucznymi dodatkami (mniej niż 85% bawełny)[3] |
Główni partnerzy | RPA 70,6%; Chiny 9,72%; Indie 2,68%, Stany Zjednoczone 1,83%; Mozambik 1,51%[3] |
Zatrudnienie | |
Stopa bezrobocia | |
Wskaźniki jakości życia | |
Ludność poniżej progu ubóstwa | |
Współczynnik Giniego | |
Wskaźnik rozwoju społecznego | 0.610 (2020)[4] |
Finanse publiczne | |
Dług publiczny | 28,4% z GDP (2017); 535 mln $ w 2019 roku |
Gospodarka Eswatini – gospodarka jednego z najmniejszych państw Afryki, Eswatini. Oparta jest ona głównie na przemyśle i usługach (odpowiednio 45% i 48,6% ogółu)[1][2]. Rozwój gospodarki utrudniają częste susze, a niekiedy gwałtowne, katastrofalne powodzie oraz znaczna erozja gleb[5].
Waluta
Osobny artykuł: Lilangeni.
Narodową walutą Eswatini jest lilangeni (SZL), jednak jest ona powiązana parytetowa i równoważna (1 SZL = 1 ZAR) randowi południowoafrykańskiemu (ZAR)[6][7].
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b5/Swaziland_treemap.png/200px-Swaziland_treemap.png)
Wymiana handlowa
Gospodarka Eswatini jest w znacznej mierze uzależniona od RPA, w 2021 roku suma towarów eksportowanych z Eswatini do RPA wyniosła 56% całego eksportu, zaś odsetek ten w przypadku importu z RPA wynosił w tym samym roku 70,6%[3]. Odsetek ten jednak spadł w porównaniu z latami wcześniejszymi.
Import | Eksport | |
---|---|---|
2017 r.[1][2] | 81,6% | 94% |
2021 r.[3] | 70,6% | 56% |
Poza Republiką Południowej Afryki istotną rolę w wymianach handlowych z Eswatini zajmują Indie (2. miejsce w eksporcie i 3. w imporcie), Chiny (2. miejsce w imporcie), Kenia (3. miejsce w eksporcie), Nigeria (4. miejsce w eksporcie), Stany Zjednoczone (4. miejsce w imporcie) oraz Mozambik (5. miejsce w imporcie i eksporcie)[3].
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4a/EswatiniGDP-sectors%28sektory%292017.png/220px-EswatiniGDP-sectors%28sektory%292017.png)
Sektory
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/ba/Pineapple_plantation_in_Eswatini.jpg/220px-Pineapple_plantation_in_Eswatini.jpg)
Rolnictwo
Głównymi produktami rolnymi produkowanymi/hodowanymi w Eswatini są m.in.: trzcina cukrowa, kukurydza, grejpfruty, pomarańcze, mleko, wołowina, ziemniaki, warzywa, banany.
Udział w rolnictwa w PKB systematycznie maleje na rzecz innych sektorów. Pomimo urodzajnej ziemi (80% powierzchni całkowitej) i wystarczających zasobów wody, Eswatini produkuje tylko 20% konsumowanych owoców i warzyw i jest zależne od importu z RPA.
W 2017 roku rolnictwo stanowiło ok. 6% PKB państwa[1][2] (117. miejsce na świecie[8]), co stanowi spadek w stosunku do roku 2007, kiedy było to 11,8% (przy czym w tym sektorze zatrudnionych było 60% czynnych zawodowo)[5].
Przemysł
W Eswatini znaczące są m.in. następujące branże przemysłowe: produkcja koncentratów napojów bezalkoholowych/owocowych[5], wydobywanie węgla, gospodarka leśna, przetwarzanie cukru, przemysł tekstylny[5].
Przemysł ogółem w 2017 roku dostarczał 45% PKB[1][2] (17. miejsce na świecie[8]), co stanowi spadek w stosunku do roku 2007, kiedy było to ok. 50%[5].
Wzrost produkcji przemysłowej w Eswatini w roku 2021 wyniósł 15,38% i jest to 14. najlepszy wynik na świecie[9].
W 2007 roku górnictwo dostarczało ok. 2% PKB, co stanowi spadek w porównaniu z latami wcześniejszymi[5].
Usługi
W 2017 roku stanowiły 49% PKB[1][2] (185. miejsce na świecie[8]). Wskaźnik ten rośnie na rzecz rolnictwa i przemysłu, których udział maleje[5]. Usługi są zdominowane przez usługi finansowe, bankowe i transport.
Turystyka
Wpływy z turystyki Eswatini zwiększyły się pomimo spowolnienia gospodarki światowej. W celu utrzymania tendencji wzrostowej w turystyce, rząd oraz przedstawiciele prywatnego sektora turystycznego zapowiadają ścisłą współpracę, wskazując na potrzebę wsparcia i dalszego rozwoju tej gałęzi gospodarki, która posiada duży potencjał wzrostu[10].
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/92/Mbabane_to_Manzini_%286899330102%29.jpg/220px-Mbabane_to_Manzini_%286899330102%29.jpg)
Przypisy
- ↑ a b c d e f g h i j k l m Eswatini, [w:] The World Factbook [online], Central Intelligence Agency, 6 lutego 2024 [dostęp 2024-02-14] (ang.).
- ↑ a b c d e f g h i j k l m Eswatini Economy 2023, CIA World Factbook [online], theodora.com [dostęp 2024-02-14] .
- ↑ a b c d e f g h i Eswatini (SWZ) Exports, Imports, and Trade Partners [online], The Observatory of Economic Complexity [dostęp 2024-02-14] (ang.).
- ↑ Human Development Index (HDI) by Country 2024 [online], worldpopulationreview.com [dostęp 2024-02-14] .
- ↑ a b c d e f g h Suazi. Gospodarka, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2024-02-15] .
- ↑ Eswatini – Polska w RPA – Portal Gov.pl [online], Polska w RPA [dostęp 2024-02-14] (pol.).
- ↑ 1 Swazi Lilangeni (SZL) to South African Rand (ZAR) today [online], exchangerate.guru [dostęp 2024-02-14] .
- ↑ a b c GDP – composition, by sector of origin [online], www.cia.gov [dostęp 2024-02-15] .
- ↑ Industrial production growth rate [online], www.cia.gov [dostęp 2024-02-14] .
- ↑ Eswatini – Polska w RPA – Portal Gov.pl [online], Polska w RPA [dostęp 2024-02-15] (pol.).
- p
- d
- e
|
- SNL: Økonomi_og_næringsliv_i_Swaziland