Józef Maciejowski
![]() | |
Data i miejsce urodzenia | 14 czerwca 1897 |
---|---|
Data i miejsce śmierci | 7 sierpnia 1945 |
Przebieg służby | |
Siły zbrojne |
|
Formacja |
|
Jednostki | 7 Pułk Piechoty Legionów |
Stanowiska | dowódca plutonu |
Główne wojny i bitwy | Wojna polsko-bolszewicka |
Późniejsza praca | Policja Państwowa |
Odznaczenia | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
Józef Maciejowski (ur. 14 czerwca 1897 w Łodzi, zm. 7 sierpnia 1945 w Krakowie) – major piechoty Wojska Polskiego, podpułkownik Armii Krajowej, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys
Józef Maciejowski służył w Polskiej Sile Zbrojnej od 17 listopada 1917 roku. Uczestnik kursu Szkoły Podchorążych w Warszawie od 3 grudnia 1917 do 3 września 1918 roku, pozostając w szkole po jej ukończeniu jako chorąży–instruktor, a później dowódca kompanii. Następnie przydzielony do 7 pułku piechoty Legionów jako podporucznik. Przydzielony 11 stycznia 1920 roku na front do 41 Suwalskiego pułku piechoty w którym był na stanowisku dowódcy plutonu i kompanii[1]. 23 maja 1920 roku pod miejscowością Browary dowodząc plutonem suwalskiego pułku podczas kilkugodzinnej walki z piechotą i kawalerią bolszewicką utrzymał pozycje, a następnie przechodząc do kontrataku zadał nieprzyjacielowi ciężkie straty. 27 maja prowadząc obronę pod Browarami i pomimo oskrzydlenia umożliwił oddziałom pułku przejście do kontrataku. 25 czerwca dowodząc 7 kompanią pod Owruczem powstrzymał atak przeważających sił bolszewickich. 26 lipca pod Sokółką, dowodząc kompanią, zaatakował i rozbił liczniejszy oddział kozacki, osłaniając odwrót pułku. Ranny pod Topielicami nad Narwią 30 lipca, a po wyleczeniu powrócił na stanowisko dowódcy kompanii 41 Suwalskiego pułku piechoty[1]. Odznaczony został za czyny wojenne Orderem Virtuti Militari (19 lutego 1921 roku) oraz czterokrotnie Krzyżem Walecznych. W okresie od 30 stycznia 1921 do 12 czerwca 1921 roku był w Szkole Podchorążych w Warszawie, a po ukończeniu szkolenia oddelegowano go do Batalionu Szkolnego 1 Dywizji Piechoty Legionów jako instruktora. Dowódca kompanii po powrocie do 41 pp. Przydzielony do Centralnej Szkoły Karabinów Maszynowych i Broni Specjalnych w Chełmnie od 15 lipca do 8 sierpnia 1922 roku, następnie wykładowca taktyki w Centralnej Szkole Podoficerów Piechoty nr 1 w Chełmnie od 9 sierpnia do 20 stycznia 1923 roku. 31 stycznia 1924 roku został powołany do złożenia egzaminu przedwstępnego do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie z zastrzeżeniem „o ile przedłoży świadectwo dojrzałości”[2]. Po powrocie do 41 Suwalskiego pułku piechoty Marszałka Józefa Piłsudskiego w Suwałkach był kolejno dowódcą kompanii, dowódcą pułkowej szkoły podoficerskiej i adiutantem pułku[3]. 3 maja 1926 roku awansował na kapitana ze starszeństwem z dniem 1 lipca 1925 roku i 263. lokatą w korpusie oficerów piechoty[4].
30 września 1927 roku przeniesiony do 23 Batalionu KOP w Druskienikach, w którym był adiutantem od 10 października 1927 do 23 lipca 1929 roku. 7 listopada 1929 roku nadano mu Odznakę „Za służbę graniczną”. 1 grudnia 1928 roku nadano mu Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921, a 1 stycznia 1929 roku Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości. Wybrany 21 maja 1929 roku do zarządu Spółdzielni 23 Batalionu KOP. III oficer sztabu Brygady KOP „Grodno” od 24 lipca 1929 roku, a od 1 kwietnia do 9 października 1931 roku p.o. szefa sztabu brygady KOP „Grodno” i później oficer sztabu. Dowódca kompanii odwodowej Batalionu KOP „Orany” od 6 kwietnia do 25 czerwca 1932 roku i 25 czerwca 1932 roku powołano go na XX kurs unifikacyjno-doskonalący dla kapitanów w Centrum Wyszkolenia Piechoty w Rembertowie. 7 listopada 1932 roku przeniesiony do Dowództwa KOP w Warszawie do dyspozycji szefa Oddziału Służby Granicznej. Przydzielony 15 listopada 1932 roku do Placówki Wywiadowczej KOP nr 1 „Suwałki” w której od 1 grudnia był oficerem ds. przemytu, a 1 kwietnia 1933 roku przeniesiono go do Placówki Wywiadowczej KOP nr 11 „Wołożyn” w Iwieńcu jako p.o. kierownika placówki. Na kurs informacyjno-wywiadowczy Oddziału II SG wyznaczony 14 listopada 1933 roku, a od 15 stycznia do 12 marca 1934 roku przydzielony do Dowództwa KOP w Warszawie. 14 czerwca 1935 roku otrzymał przeniesienie do Ekspozytury nr 5 Oddziału II SG we Lwowie, lecz 5 lipca przydział ten został anulowany. Trzy dni później został przydzielony do Placówki Wywiadowczej KOP nr 10 w Tarnopolu, a gospodarczo do Batalionu KOP „Skałat”[3].
14 listopada 1935 roku został przydzielony do Policji Państwowej na 6-miesięczną praktykę. Na własną prośbę 29 maja 1936 został przeniesiony ze stanowiska kierownika Placówki Wywiadowczej KOP nr 10 do rezerwy wojska. Dowódca KOP pożegnał go słowami: „pracując na samodzielnych i odpowiedzialnych stanowiskach terenowych w Wywiadzie KOP, zawsze stał na wysokości swego zadania, wychodząc zwycięsko z najtrudniejszych sytuacji, które narzucały mu życie i twarda służba. Żegnając udzielam w imieniu służby pochwały za pracę w wywiadzie oraz życzę, aby na nowych stanowiskach w Policji Państwowej zasłużył sobie na takie samo uznanie przełożonych”. Oficer rezerwy DOK nr III w Grodnie od 17 czerwca 1936[3].
30 kwietnia 1936 został mianowany z dniem 1 maja 1936 nadkomisarzem i naczelnikiem Urzędu Śledczego w Białymstoku[5]. Na stopień majora został mianowany ze starszeństwem z 19 marca 1939 i 79. lokatą w korpusie oficerów rezerwy piechoty[6].
W okresie okupacji organizował na terenach obecnej Litwy organizację konspiracyjną „Szare Wilki”.
Po utworzeniu Państwowego Korpusu Bezpieczeństwa został mianowany okręgowym inspektorem na Białostockie[7], jednocześnie kierował Wydziałem Organizacyjnym Inspektoratu Głównego PKB[8]. Nosił kilka pseudonimów konspiracyjnych m.in. „Kwiatkowski”, „Piecowski”[9].
Uczestniczył w powstaniu warszawskim. 5 sierpnia 1944 roku został ranny na ul. Jasnej.
Zmarł 7 sierpnia 1945 roku w Krakowie. Pochowany na cmentarzu Rakowickim (kwatera XIVA-18-26)[10], a jego grób jest również symboliczną mogiłą starszego syna Bohdana Maciejowskiego – żołnierza NSZ ps. „Bohun”.
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari (19 lutego 1921)[11]
- Krzyż Walecznych (czterokrotnie)[11]
- Złoty Krzyż Zasługi (11 kwietnia 1939)[12]
- Srebrny Krzyż Zasługi (11 listopada 1936)[13]
- Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 (1 grudnia 1928)
- Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości (1 stycznia 1929)
- Odznaka „Za służbę graniczną” (7 listopada 1929)
Przypisy
- ↑ a b Ochał 2009 ↓, s. 83.
- ↑ Dodatek do Dziennika Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 8 z 30 stycznia 1924 roku, s. 2.
- ↑ a b c Ochał 2009 ↓, s. 84.
- ↑ Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 18 z 3 maja 1926 roku, s. 129.
- ↑ Rozkaz personalny nr 13 komendanta głównego PP z 7 maja 1936. NAC. [dostęp 2021-04-17]..
- ↑ Rybka i Stepan 2003 ↓, s. 602.
- ↑ WaldemarW. Grabowski WaldemarW., Polska Tajna administracja cywilna 1940–45 .
- ↑ JanuszJ. Marszalec JanuszJ., Ochrona porządku i bezpieczeństwa publicznego w Powstaniu Warszawskim .
- ↑ Polska podziemna
- ↑ Lokalizator Grobów - Zarząd Cmentarzy Komunalnych [online], zck-krakow.pl [dostęp 2021-02-23] .
- ↑ a b Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 60.
- ↑ M.P. z 1939 r. nr 86, poz. 195 „za zasługi na polu bezpieczeństwa publicznego”.
- ↑ M.P. z 1936 r. nr 263, poz. 470 „za zasługi w służbie wojskowej”.
Bibliografia
- Rocznik Oficerski 1932. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1932.
- Artur Ochał: Słownik oficerów i chorążych Korpusu Ochrony Pogranicza w Suwałkach (1929–1939). Suwałki: Augustowsko-Suwalskie Towarzystwo Naukowe, 2009, s. 83–85. ISBN 978-83-915778-1-3.
- Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Awanse oficerskie w Wojsku Polskim 1935–1939. Kraków: Fundacja Centrum Dokumentacji Czynu Niepodległościowego, 2003. ISBN 83-7188-691-8.