Luzowanie
![]() | Ten artykuł dotyczy działań taktycznych. Zobacz też: luzowanie (żeglarstwo). |
Luzowanie (ang. Relief of Troops in Combat) – działalność zmierzająca do przejęcia prowadzenia działań przez jedne wojska od innych. Jest etapem pośrednim podczas prowadzenia walki[1].
Charakterystyka luzowania
Luzowanie to działalność wojsk zmierzająca do przejęcia prowadzenia działań przez jedne oddziały od innych. - wymianę pododdziałów bezpośrednio w rejonach obrony (w punktach oporu); - natarcie pododdziałów luzujących, które przekraczają ugrupowanie wojsk będących dotychczas w styczności z przeciwnikiem; - zabezpieczenie wyjścia z walki pododdziałów będących dotychczas w styczności z przeciwnikiem. Sposób luzowania oraz realizacja zadań wynikać będzie z aktualnych warunków prowadzenia walki, celów i zamiaru przełożonego organizującego luzowanie.
Regulaminy Wojska Polskiego w II Rzeczypospolitej określały, ze luzowanie w marszu ubezpieczonym, w zbliżaniu, w natarciu, odbywa się przez jednostki maszerujące w kolumnie głównej, względnie ugrupowane w tyłowych rzutach, w ten sposób, że jednostki luzowane pozostają w tym ugrupowaniu, w jakiem zastał je rozkaz do luzowania[2]. Jednostki luzujące, rozczłonkowują się, a następnie przechodzą przez jednostki luzowane[2].
W obronie jednostki luzujące, po dojściu do stanowisk jednostek luzowanych, zajmują ich pozycje, a luzowane wycofują się[2].
Przyczyny luzowania
Działania te podejmowane są kiedy wojska[3]:
- nie są w stanie kontynuować powierzonych zadań,
- będą wykorzystane do działań w innym miejscu,
- wykonały swoje zadania,
- są przeznaczone do zastąpienia w celu uniknięcia ich wyczerpania,
- nie są przystosowane do realizacji nowego zadania.
Innymi słowy w takiej sytuacji, w której powinny zostać zamienione, aby uniknąć utraty zdolności bojowej lub nie są w stanie realizować nowego zadania[4].
W obronie luzowanie przeprowadza się zazwyczaj gdy[3]:
- wojska bronią się skutecznie, ale są wyczerpane fizycznie, psychicznie i potrzebują odpoczynku;
- poniosły znaczne straty i nie gwarantują utrzymania rejonów obrony;
- zachodzi potrzeba uporządkowania ugrupowania bojowego,
- broniące się wojska przewidziane są do użycia na innym kierunku
- zachodzi konieczność zmiany sposobu prowadzenia obrony.
W natarciu potrzeba luzowania może nastąpić gdy[5]:
- natarcie „z bezpośredniej styczności“ z przeciwnikiem jest korzystniejsze niż natarcie „z marszu”;
- zaistnieje konieczność wyprowadzenia z walki wojsk, które utraciły zdolność bojową;
- zachodzi potrzeba zapoznania żołnierzy z jednostek podchodzących do natarcia z terenem i obroną przeciwnika;
- zaistnieje potrzeba uporządkowania ugrupowania bokowego „pomieszanych” w wyniku np. kontrataku;
- z powodu zmiany warunków terenowych wystąpi konieczność wymiany np. oddziału pancernego na oddział zmechanizowany;
- zachodzi potrzeba przeniesienia punktu ciężkości natarcia.
W marszu[6]:
- w celu zmiany ubezpieczeń, które związały się walką z przeciwnikiem,
- zamiany oddziałów wyczerpanych realizacją zadań.
Sposoby luzowania
Luzowanie może być prowadzone przez[3]:
- wymianę wojsk bezpośrednio na pozycjach obronnych
- luzowanie obronne może przyjąć formę pozycyjnego albo osłonowego; jeśli rejon luzowania pokrywa się z rejonem obrony zajmowanym przez wojska luzowane, wtedy mówi się o luzowaniu pozycyjnym; w przypadku, gdy przednia linia rejonu luzowania biegnie w głębi rejonu obrony zgrupowania luzowanego, mamy do czynienia z luzowaniem osłonowym (obronnym); wiąże się ono z częściową utratą terenu[7].
- natarcie wojsk luzujących, które przekraczają ugrupowanie wojsk będących dotychczas w styczności z przeciwnikiem
- przy luzowaniu zaczepnym oddziały luzujące wykonują zazwyczaj natarcie o ograniczonym celu, przejmując równocześnie zadania od wojsk luzowanych; taki sposób, oprócz zapewnienia prawie jednoczesnego wyjścia luzowanego pododdziału, ogranicza przeciwnikowi możliwości oddziaływania ogniowego i dezorganizuje mu dotychczasową strukturę obrony; podczas luzowania zaczepnego niezbędne jest zapewnienie sobie lokalnej przewagi nad przeciwnikiem[8]
- zabezpieczenie wyjścia z walki wojsk będących dotychczas w styczności z przeciwnikiem
Sposób luzowania oraz realizacja przez luzowanych i luzujących zadania bojowego wynikać będzie z zaistniałych warunków prowadzenia walki, celów i zamiaru przełożonego organizującego luzowanie.
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Polak i Joniak 2014 ↓, s. 235.
- ↑ a b c Rujna 1997 ↓, s. 221.
- ↑ a b c Dakudowicz (przew.) 2000 ↓, s. 291.
- ↑ Majchrzak 2007 ↓, s. 36.
- ↑ Dakudowicz (przew.) 2000 ↓, s. 291–292.
- ↑ Dakudowicz (przew.) 2000 ↓, s. 292.
- ↑ Majchrzak 2007 ↓, s. 40.
- ↑ Majchrzak 2007 ↓, s. 39.
Bibliografia
- Tadeusz Dakudowicz (przew.): Podręcznik walki pododdziałów wojsk zmechanizowanych. Warszawa: Dowództwo Wojsk Lądowych. Wyższa Szkoła Oficerska im. Tadeusza Kościuszki, 2000.
- Leszek Elak: Podstawy działań taktycznych. Warszawa: Akademia Obrony Narodowej, 2014. ISBN 978-83-7523-316-2.
- Marian Laprus (red.): Leksykon wiedzy wojskowej. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1979. ISBN 83-11-06229-3.
- Stanisław Koziej: Teoria sztuki wojennej. Warszawa: "Bellona", 1993. ISBN 83-11-08264-2.
- Dariusz Majchrzak: Etapy pośrednie w działaniach taktycznych. Warszawa: Akademia Obrony Narodowej, 2007.
- Andrzej Polak, Jacek Joniak: Sztuka wojenna. Warszawa: Akademia Obrony Narodowej, 2014. ISBN 978-83-7523-273-8.
- Eugeniusz Rujna: Z działań wojennych lat 1918-1920. Zarys problematyki militarnej z materiałami do bibliografii. Toruń: Wydawnictwo Naukowe WSO im gen. Józefa Bema, 1997. ISBN 83-85650-16-4.
- AAP-6: Słownik terminów i definicji NATO. wcnjk.wp.mil.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-07-17)]. s. 319