Marcin Wodziński
Data i miejsce urodzenia | 30 maja 1966 |
---|---|
profesor nauk humanistycznych | |
Specjalność: epigrafika hebrajska, historia Żydów polskich w XIX wieku, Haskala, Chasydyzm | |
Alma Mater | |
Doktorat | 12 grudnia 1995 |
Habilitacja | 22 grudnia 2003 |
Profesura | 7 października 2010 |
Polska Akademia Nauk | |
Status | członek korespondent |
Uczelnia | |
Przewodniczący Katedry Judaistyki im. Tadeusza Taubego na Uniwersytecie Wrocławskim | |
Odznaczenia | |
![]() | |
Strona internetowa |
Marcin Wodziński (ur. 30 maja 1966 w Świdnicy) – polski historyk i judaista, kierownik Katedry Judaistyki im. Tadeusza Taubego na Uniwersytecie Wrocławskim. Kluczowym zagadnieniem jego badań jest XIX-wieczna historia społeczna Żydów na Śląsku i w Europie Wschodniej (głównie w rozbiorowej Polsce), w szczególności haskala oraz chasydyzm.
Życiorys
Ukończył I Liceum Ogólnokształcące im. Jana Kasprowicza w Świdnicy[1]. W 1991 roku ukończył polonistykę na Instytucie Filologii Polskiej, a w 1995 roku obronił pracę doktorską w Śląskoznawczym Studium Doktoranckim przy Instytucie Historycznym Uniwersytetu Wrocławskiego[2].
W latach 1996–1998 pracował jako wykładowca na Pekińskim Uniwersytecie Języków Obcych i dyrektor Szkoły Polskiej w Pekinie[2].
Od 2003 jest kierownikiem Zakładu Studiów Żydowskich, w 2016 roku przekształconego w Katedrę Judaistyki Uniwersytetu Wrocławskiego. W latach 2000–2014 był historycznym konsultantem wystawy głównej Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN, w latach 2010–2012 głównym historykiem tego Muzeum, a następnie członkiem Rady Historycznej Muzeum. Członek Rady Głównej Polskiego Towarzystwa Studiów Żydowskich w latach 2002–2018, a w latach 2011–2018 wiceprezes. Jest też członkiem rady akademickiej programu judaistycznych studiów doktorskich Uniwersytetu Karola w Pradze, Komisji Historii i Kultury Żydów Polskiej Akademii Umiejętności w Krakowie, komitetu sterującego Digital Humanities Forum, European Association for Jewish Studies i in.[3][2].
W swojej pracy nad historią chasydyzmu stosuje zarówno metody jakościowe, jak i geoprzestrzenne metody ilościowe, analizując czynniki geograficzne w rozwoju tego ruchu religijnego w dawnej Polsce i Europie Wschodniej. Podejście geograficzno-ilościowe stanowi podstawę szczególnie jego opublikowanego w 2018 roku Historycznego Atlasu Chasydyzmu, za który w tym samym roku otrzymał National Jewish Book Award. Poza Atlasem, wkładem Marcina Wodzińskiego w historiografię chasydyzmu są jego inne prace na temat rozwoju ruchu w kontekście szerszych procesów społeczno-historycznych regionu: Chasydyzm. Wszystko, co najważniejsze, Hasidism: A New History (współautor) i Studying Hasidism: Sources, Methods, Perspectives (współedytor).
Swoje zainteresowanie metodami humanistyki cyfrowej rozwija również uczestnicząc w projektach z tego zakresu, między innymi w projekcie Yerusha, gdzie był odpowiedzialny za jego polską sekcję, a także w kilku rozwijających się projektach skupiających się na zbieraniu, analizie i publikacji danych wraz z narzędziami do cyfrowej analizy historycznej, we współpracy z innymi uniwersytetami (Bar-Ilana, Uniwersytet w Hajfie, Otwarty Uniwersytet Izraela) oraz Uniwersytetem Toronto.
Wśród wypromowanych doktorów są Agnieszka Jagodzińska, Agata Rybińska, Piotr Grącikowski, Lidia Jerkiewicz i Anna Kałużna oraz dwa doktoraty honorowe Moshego Rosmana i Olgi Tokarczuk.
W latach 2009–2018, pełnił funkcję redaktora naczelnego półrocznika Polskiego Towarzystwa Studiów Żydowskich, Studia Judaica, a od roku 2021 jest redaktorem naczelnym półrocznika European Journal of Jewish Studies, wydawanego przez European Association for Jewish Studies[3].
W 2022 został członkiem korespondentem Polskiej Akademii Nauk[4] i członkiem Academia Europaea[5][3].
Nagrody i odznaczenia
Za swoją działalność naukową otrzymał wiele nagród i odznaczeń, m.in. Nagroda Profesora Łukasza Hirszowicza (2008), Nagroda Jana Karskiego i Poli Nireńskiej (2011), Odznaka honorowa „Zasłużony dla Kultury Polskiej” (2015), nagroda National Jewish Book Award (2019)[6] oraz nagroda specjalna Polityki za książkę historyczną roku (2020)[7]. W 2023 roku otrzymał Irena Sendlerowa Memorial Award[3].
Książki
- Chasydzkie centra pielgrzymkowe w Polsce, Wrocław, Instytut Socjologii Uniwersytetu Wrocławskiego 1993
- Hebrajskie inskrypcje na Śląsku XIII-XVIII w., Wrocław, Towarzystwo Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej i Centrum Badań Śląskoznawczych i Bohemistycznych 1996
- Groby cadyków w Polsce. O chasydzkiej literaturze nagrobnej i jej kontekstach, Wrocław, Towarzystwo Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej 1998
- Cmentarz żydowski w Lesku. Vol. 1: Wiek XVI i XVII. Kraków, Księgarnia Akademicka 2002 (współautor: Andrzej Trzciński).
- Oświecenie żydowskie w Królestwie Polskim wobec chasydyzmu, Warszawa, Wydawnictwo Cyklady 2003
- Bibliography on the History of Silesian Jewry II - Bibliographie zur Geschichte der Juden in Schlesien II, München, Saur-Verlag 2004 (Bibliographie zur deutsch-jüdischen Geschichte, Bd. 7).
- Haskalah and Hasidism in the Kingdom of Poland: A History of Conflict, tłum. Sarah Cozens (Oxford and Portland, Littman Library of Jewish Civilization: 2005)
- Władze Królestwa Polskiego wobec chasydyzmu. Z dziejów stosunków politycznych, Wrocław, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego 2008
- Judaica w aktach Centralnych Władz Wyznaniowych Królestwa Polskiego Archiwum Głównego Akt Dawnych. Informator archiwalny (2010)
- Źródła do dziejów chasydyzmu w Królestwie Polskim, 1815–1867, w zasobach polskich archiwów państwowych / Hasidism in the Kingdom of Poland, 1815–1867: Historical Sources in the Polish State Archives (2011)
- Hasidism and Politics: The Kingdom of Poland, 1815–1864 (2013)
- Historical Atlas of Hasidism (with cartography by Waldemar Spallek) (2018), Princeton University Press (polska wersja: Chasydyzm Atlas Historyczny, Wydawnictwo Austeria)
- Hasidism: Key Questions (2018) Oxford University Press (polska wersja: Chasydyzm. Wszystko, co najważniejsze, Wydawnictwo Austeria)
- Hasidism: A New History (co-authored with David Assaf, David Biale, Benjamin Brown, Uriel Gellman, Samuel Heilman, Moshe Rosman, Gad Sagiv) (2018) Princeton University Press
Przypisy
- ↑ Rocznik: 1985 [online], www.kasprowiczanie.com [dostęp 2023-10-19] .
- ↑ a b c Marcin Wodzinski | University of Wroclaw [online], wroc.academia.edu [dostęp 2023-10-19] .
- ↑ a b c d Katedra Judaistyki - Marcin Wodziński [online] [dostęp 2023-09-04] (pol.).
- ↑ Członkowie Polskiej Akademii Nauk: Wodziński, Marcin
- ↑ Academy of Europe: Wodzinski Marcin [online], www.ae-info.org [dostęp 2022-11-07] .
- ↑ Past Winners | Jewish Book Council [online], www.jewishbookcouncil.org [dostęp 2023-09-04] (ang.).
- ↑ Redakcja, Nagrody Historyczne: oto nasi tegoroczni laureaci! [online], www.polityka.pl, 2020 [dostęp 2023-09-04] (pol.).
Linki zewnętrzne
- Biogram Marcina Wodzińskiego na stronie domowej Katedry Taubego
- Pełne CV na Academia.edu
- Prof. dr hab. Marcin Wodziński, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2009-05-07] .
- Wręczenie nominacji profesorskiej [online], prezydent.pl, 1 kwietnia 2011 [dostęp 2016-07-01] [zarchiwizowane z adresu 2012-04-18] .
- Agnieszka Krzemińska, „Świat nie z tego świata. O dawnych i współczesnych chasydzach – rozmowa z prof. Marcinem Wodzińskim”
- Professor Marcin Wodziński - Jewish studies after the epidemic.
- Trzydzieści lat minęło jak jeden dzień – Żydzi i inni Polacy. Podcast wrocławskiej judaistyki, w portalu Spotify
- ISNI: 0000000385411185
- ORCID: 0000-0002-0281-6391
- VIAF: 217901362
- LCCN: n98081290
- GND: 136764436
- BnF: 15061951q
- SUDOC: 083348972
- NKC: ola2004192458
- NTA: 241831601
- BIBSYS: 1581514958663
- CiNii: DA14101742
- Open Library: OL264596A
- PLWABN: 9810649543505606
- NUKAT: n97064581
- J9U: 987007270040105171
- LNB: 000260379
- LIH: LNB:BafR;=Br
- identyfikator osoby w serwisie „Nauka Polska”: 23186
- Ludzie Nauki: CN75vX4yXXv
- Scopus: 22939319300