Melvil Dewey
![]() | |||
Data i miejsce urodzenia | 10 grudnia 1851 | ||
---|---|---|---|
Data i miejsce śmierci | 26 grudnia 1931 | ||
Zawód, zajęcie | bibliotekarz | ||
![]() | |||
|
Melville Louis Kossuth Dewey (ur. 10 grudnia 1851 w Adams Center, zm. 26 grudnia 1931 w Lake Placid) – amerykański bibliotekarz, twórca klasyfikacji zbiorów bibliotecznych zwanej od jego nazwiska Klasyfikacją Dziesiętną Deweya.
Melvil Dewey urodził się w miejscowości Adams Center w stanie Nowy Jork. Ukończył Amherst College, gdzie podjął pierwszą pracę w bibliotece, zostając asystentem bibliotekarza.
Swoje edukację uniwersytecką rozpoczął w Alfred University, ale wkrótce później przeniósł się do Amherst College, gdzie ukończył swoją edukację i został tam zatrudniony jako bibliotekarz. Opuścił on tę posadę po dwóch latach, aby pracować w nowo złożonym przez siebie „Library Journal” jako edytor[1].
W 1876 roku Dewey i jego przyjaciel, też bibliotekarz, Charles Ammi Cutter pomagali w założeniu ALA. Obydwaj wygłosili przemówienia w trakcie pierwszej konferencji tej organizacji. Dewey został jednym z założycieli ALA i miał duży wpływ na dalszy jej rozwój. W tym samym roku Dewey opublikował anonimowo pierwszą wersję tablic Dziesiętnych Klasyfikacji Dewey’a.[2]
W 1883 roku Dewey został poproszony o zostanie bibliotekarzem w bibliotece Uniwersytetu Columbia, gdzie założył Columbia School of Library Economy w 1887 roku. W 1888 roku dostał propozycję przejęcia stanowiska dyrektora New York State Library, którą przyjął i tam przeniósł swoją szkołę, której nazwa została zmieniona na New York State Library School. Również tam stworzył system podróżujących bibliotek oraz kolekcji obrazów, które stały się ważnym krokiem w rozwoju bibliotek[3].
W 1889 roku Devey został mianowany sekretarzem regenta w University of the State of New York.[4]
W 1895 roku założył Klub Lake Placid[5], którego jednym z głównych celów była edukacja Amerykanów w obszarze sportów zimowych[6]. Klub nie zezwalał na dołączenie lub goszczenie Żydów, ludzi ciemnoskórych oraz społecznie napiętnowanych grup, przez co w 1904 Rada Regentów Stanu New York otrzymała petycje, aby usunąć Dewey’a z jego stanowiska jako bibliotekarza stanowego. Rada Regentów zdecydowała się go nie zwalniać, ale wydała mu publiczną naganę[7].
W roku 1905 Dewey zrezygnował z pozycji bibliotekarza stanowego i skupił się na rozwoju Klubu Lake Placid i drugiego, podobnego projektu w Florydzie. Zmarł we Florydzie w Lake Placid, 26 grudnia 1931 roku z powodu udaru mózgu[8].
W 2019 roku w związku z jego udokumentowanym rasizmem, antysemityzmem i wieloma oskarżeniami o molestowanie, rada ALA zadecydowała, że nazwa Medalu Melvil Dewey’a zostanie zmieniona, aby ten nie miał dalszego związku z jego imieniem[9].
Melvil Dewey był dwukrotnie żonaty. Z pierwszą żoną Annie Godfrey miał jedynego syna. Drugi raz ożenił się z Emily Beal.
Nazwisko Deweya znajduje się w Library Hall of Fame, czyli na liście najbardziej zasłużonych bibliotekarzy amerykańskich. Lista ta została opublikowana w Library Journal w 75. rocznicę powstania ALA.
Bibliografia
- Elliot A, Melvil Dewey: A Singular and Contentious Life, Wilson Library Bulletin, nr 9 (1981), s. 666-671.
- Garrison, Dee. Apostles of Culture: The Public Librarian and American Society, 1876-1920. Madison, WI: University of Wisconsin Press, 2003. ISBN 0-299-18114-6.
- Wayne AW.A. Wiegand Wayne AW.A., Irrepressible Reformer: A Biography of Melvil Dewey, Chicago: American Library Association, 1996, ISBN 0-8389-0680-X, OCLC 835834215 .
- Dawe, George Grosvenor. Melvil Dewey, seer: inspirer: doer, 1851-1931. Lake Placid Club, N.Y.: Melvil Dewey Biografy, 1932.
- Dr. Melvil Dewey Dead In Florida. [w:] The New York Times [on-line]. nytimes.com, 1931-12-27. [dostęp 2013-12-11]. (ang.).
Przypisy
- ↑ Elliott A., Melvil Dewey: A Singular and Contentious Life, s.666-667.
- ↑ Wiegand W. A., Irrepressible Reformer: A Biography of Melvil Dewey, Chicago: American Library Association, s.47-48.
- ↑ Elliott A., Melvil Dewey: A Singular and Contentious Life, s. 668-669.
- ↑ Deirdre C.D.C. Stam Deirdre C.D.C., Wayne A.W.A. Wiegand Wayne A.W.A., Irrepressible Reformer: A Biography of Melvil Dewey, „Journal of Education for Library and Information Science”, 38 (2), 1997, s. 169, DOI: 10.2307/40324221, ISSN 0748-5786, JSTOR: 40324221 [dostęp 2023-06-15] .
- ↑ Wiegand W. A., Irrepressible Reformer: A Biography of Melvil Dewey, Chicago: American Library Association, s. 254.
- ↑ Elliott A., Melvil Dewey: A Singular and Contentious Life, s. 669.
- ↑ Wiegand W. A., Irrepressible Reformer: A Biography of Melvil Dewey, Chicago: American Library Association, s. 278-281.
- ↑ Elliott A., Melvil Dewey: A Singular and Contentious Life, s. 671.
- ↑ Dokument z corocznej konferencji ALA z roku 2019: Resolution on Renaming the Melvil Dewey Medal.
Linki zewnętrzne
- Melvil Dewey: A Classification and Subject Index for Cataloguing and Arranging the Books and Pamphlets of a Library. 1876.
- ISNI: 0000000110263486, 0000000368572470
- VIAF: 49224511
- LCCN: n79091588
- GND: 119435152
- NDL: 00437804
- LIBRIS: zw9cc9mh198zgjq
- BnF: 11900017k
- SUDOC: 026829886
- SBN: CFIV035970
- NLA: 35035318
- NKC: jn19990001740
- BNE: XX1722257
- NTA: 070438684
- BIBSYS: 90070005
- CiNii: DA00185824
- Open Library: OL21747A
- PLWABN: 9810572293005606
- NUKAT: n01096189
- J9U: 987007260291205171
- PTBNP: 67173
- CANTIC: a19828445
- LNB: 000119702
- NSK: 000017000
- CONOR: 40528995
- BNC: 000048672
- ΕΒΕ: 176116
- BLBNB: 000158643
- KRNLK: KAC2018M3749
- LIH: LNB:Q2h;=BR
- PWN: 3892218
- Britannica: biography/Melvil-Dewey
- Treccani: melvil-dewey
- NE.se: melvil-dewey
- SNL: Melvil_Dewey
- VLE: melvil-dewey
- Catalana: 0022305
- DSDE: Melvil_Dewey
- Hrvatska enciklopedija: 14898