Pływacz (ssaki)
Eschrichtius | |||
J.E. Gray, 1864[1] | |||
![]() Przedstawiciel rodzaju – pływacz szary (E. robustus) | |||
Systematyka | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | zwierzęta | ||
Typ | strunowce | ||
Podtyp | kręgowce | ||
Gromada | ssaki | ||
Podgromada | żyworodne | ||
Infragromada | |||
Rząd | parzystokopytne | ||
Podrząd | Whippomorpha | ||
Infrarząd | walenie | ||
Parvordo | fiszbinowce | ||
Rodzina | płetwalowate | ||
Rodzaj | pływacz | ||
Typ nomenklatoryczny | |||
Balaenoptera robusta Lilljeborg, 1861 | |||
Synonimy | |||
| |||
Gatunki | |||
| |||
| |||
|
Pływacz[7] (Eschrichtius) – rodzaj ssaków z rodziny płetwalowatych (Balaenopteridae).
Występowanie
Rodzaj obejmuje jeden żyjący współcześnie gatunek występujący w wodach północnej części Oceanu Atlantyckiego[8][9][10].
Morfologia
Długość ciała 1300–1420 cm; masa ciała 14000–35000 kg[9][11].
Systematyka
Rodzaj (w randze podrodzaju w obrębie Megaptera) zdefiniował w 1864 roku angielski zoolog John Edward Gray w artykule poświęconym fiszbinowcom opublikowanym na łamach The Annals and magazine of natural history[1]. Gray wymienił dwa gatunki – Balaenoptera robusta Lilljeborg, 1861 i Megaptera novae-zelandiae J.E. Gray, 1864 (= Balæna Novae Angliae Borowski, 1781) – nie wskazując gatunku typowego; w ramach późniejszego oznaczenia na typ nomenklatoryczny wyznaczono Balaenoptera robusta Lilljeborg, 1861 (pływacz szary). Wcześniejsza nazwa – Cyphonotus – którą opublikował w 1850 również John Edward Gray okazała się młodszym homonimem rodzaju chrząszczy opisanego w 1850 roku.
Etymologia
- Cyphonotus: gr. κυφος kuphos ‘garb’, od κυπτω kuptō ‘pochylić się’; -νωτος -nōtos ‘-tyły, -grzbiety’, od νωτον nōton ‘tył, grzbiet’[12]. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Balaena gibbosa Erxleben, 1777 (= Balaenoptera robusta Lilljeborg], 1861).
- Eschrichtius: prof. Daniel Frederik Eschricht (1798–1863), duński fizjolog, przyrodnik[13][14].
- Rhachianectes (Rachianectes, Rhachionectes): gr. ῥαχια rhakhia ‘skalisty brzeg’; νηκτης nēktēs ‘pływak’, od νηχω nēkhō ‘pływać’[15]. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Agaphelus glaucus Cope, 1868 (= Balaenoptera robusta Lilljeborg], 1861).
Podział systematyczny
Do rodzaju należy jeden występujący współcześnie gatunek[16][11][8][7]:
- Eschrichtius robustus (Lilljeborg, 1861) – pływacz szary
Opisano również gatunek wymarły z plejstocenu[17]:
- Eschrichtius akishimaensis Kimura, Hasegawa & Kohno, 2018
Uwagi
- ↑ Nomen nudum.
- ↑ Młodszy homonim Cyphonotus G. Fischer, 1824 (Coleoptera).
- ↑ a b Niepoprawna późniejsza pisownia Rhachianectes Cope, 1869.
Przypisy
- ↑ a b J.E. Gray. Notes on the Whalebone-Whales; with a synopsis of the species. „The Annals and magazine of natural history”. Thirth Series. 14 (83), s. 350, 1864. (ang.).
- ↑ C.S. Rafinesque: Analyse de la nature, or, Tableau de l’univers et des corps organisés. Palerme: Aux dépens de l’auteur, 1815, s. 61. (fr.).
- ↑ J.E. Gray: Catalogue of the Specimens of Mammalia in the Collection of the British Museum. Cz. 1: Cetacea. 1850, s. 18. (ang.).
- ↑ E.D. Cope. On the Cetaceans of the Western Coast of North America. „Proceedings of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia”. 21, s. 15, 1869. (ang.).
- ↑ É.L. Trouessart: Catalogus mammalium tam viventium quam fossilium. Wyd. Nova ed. (prima completa). Cz. 2. Berolini: R. Friedländer & sohn, 1898, s. 1087. (łac.).
- ↑ H. Winge. A review of the interrelationships of the Cetacea. „Smithsonian miscellaneous collections”. 72 (8), s. 20, 22, 1921. (ang.).
- ↑ a b Nazwy zwyczajowe za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 187. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
- ↑ a b C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 282. ISBN 978-84-16728-35-0. (ang.).
- ↑ a b T. Deméré: Family Balaenopteridae (Rorquals). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 4: Sea Mammals. Barcelona: Lynx Edicions, 2014, s. 240. ISBN 978-84-96553-93-4. (ang.).
- ↑ D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Genus Balaenoptera. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2021-03-21]. (ang.).
- ↑ a b Class Mammalia. W: Lynx Nature Books: All the Mammals of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2023, s. 567. ISBN 978-84-16728-66-4. (ang.).
- ↑ Palmer 1904 ↓, s. 213.
- ↑ Palmer 1904 ↓, s. 271.
- ↑ B. Beolens, M. Watkins & M. Grayson: The Eponym Dictionary of Mammals. Baltimore: The Johns Hopkins University Press, 2009, s. 129. ISBN 978-0-8018-9304-9. (ang.).
- ↑ Palmer 1904 ↓, s. 603.
- ↑ N. Upham, C. Burgin, J. Widness, M. Becker, C. Parker, S. Liphardt, I. Rochon & D. Huckaby: Treeview of Mammalian Taxonomy Hierarchy. [w:] ASM Mammal Diversity Database (Version 1.11) [on-line]. American Society of Mammalogists. [dostęp 2023-01-21]. (ang.).
- ↑ T. Kimura, Y. Hasegawa & N. Kohno. A new species of the genus Eschrichtius (Cetacea: Mysticeti) from the Early Pleistocene of Japan. „Paleontological Research”. 22 (1), s. 2, 2018. DOI: 10.2517/2017PR007. (ang.).
Bibliografia
- T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 1–984, 1904. (ang.).