Piotr Bikont
![]() Piotr Bikont (2011) | |||
Data i miejsce urodzenia | 12 maja 1955 | ||
---|---|---|---|
Data i miejsce śmierci | 27 czerwca 2017 | ||
Zawód, zajęcie | reżyser | ||
Odznaczenia | |||
![]() | |||
| |||
|
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8a/Grave_of_Piotr_Bikont_%28Polish_journalist%29%2C_Rakowice_Cemetery%2C_26_Rakowicka_street%2C_Krakow%2C_Poland.jpg/220px-Grave_of_Piotr_Bikont_%28Polish_journalist%29%2C_Rakowice_Cemetery%2C_26_Rakowicka_street%2C_Krakow%2C_Poland.jpg)
Grób Piotra Bikonta
Piotr Marek Bikont (ur. 12 maja 1955 w Poznaniu, zm. 27 czerwca 2017[1] w Sosnowcu[2]) – polski reżyser filmowy i teatralny, dziennikarz, publicysta, krytyk kulinarny, muzyk i tłumacz, działacz opozycji demokratycznej w PRL.
Życiorys
PRL
Od 1977 był współpracownikiem KSS „KOR”. Współpracował z kwartalnikiem „Puls”, dla którego przetłumaczył na język polski m.in. Skowyt Allena Ginsberga. Jako student Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi należał we wrześniu 1980 do organizatorów Niezależnego Zrzeszenia Studentów. W październiku 1980 został członkiem Ogólnopolskiego Komitetu Założycielskiego NZS. W latach 1980–1981 był współpracownikiem łódzkiego pisma „Solidarność z Gdańskiem”. Od 13 grudnia 1981 do 12 października 1982 internowany kolejno w Łowiczu i Kwidzynie. W 1982 ukończył studia na Wydziale Reżyserii PWSFiT. Następnie był członkiem redakcji „Tygodnika Mazowsze” (1982−1989). Pod koniec lat 80. zrealizował filmy dokumentalne poświęcone polskiej opozycji: Inny sierpień (1988) z Leszkiem Dziumowiczem i Włodzimierzem Płocharskim, Ballada o strajku (1988) oraz Opowieści Okrągłego Stołu (1989) z Leszkiem Dziumowiczem.
Od 1989
Od 1989 do 2001 był dziennikarzem „Gazety Wyborczej”. W 1989 wydał razem z Anną Bikont książkę Małe vademecum Peerelu.
W latach 90. nakręcił też kilka filmów dokumentalnych Żnin – Paryż – Wenecja, czyli sceny z życia prowincji (1992−1993), Włodzimierz Borowski (1994), Praffdata (1995), Z Czeczotem przez niebo i piekło (1999), Stół bez kantów (1999). Od 1992 pracował jako reżyser teatralny; jego inscenizacje były wystawiane m.in. w Teatrze Studyjnym '83 im. Juliana Tuwima w Łodzi, Teatrze Nowym w Łodzi, Teatrze Lalek Arlekin, Teatrze Śląskim w Katowicach, Teatrze Powszechnym w Warszawie, Teatrze KTO w Krakowie[3]. Był prezesem Stowarzyszenia Teatralnego Badów[4]. Tłumaczył na język polski poezję Allena Ginsberga[5], dramaty, a także komiks Arta Spiegelmana Maus. Występował jako muzyk w zespołach „Pociąg towarowy” i „Free Cooperation”[6][7].
Z Robertem Makłowiczem stworzył duet publicystów kulinarnych, publikujący we „Wprost” (w latach 2002–2005), a następnie w „Newsweeku Polska” (od 2005). Był pomysłodawcą i od 2009 współtworzył wrocławski festiwal kulinarny „Europa na widelcu”[8]. Razem z Makłowiczem wydał książki: Listy pieczętowane sosem, czyli gdzie karmią najlepiej w Polsce. Przewodnik (2001), Dialogi języka z podniebieniem (2003), Stół z niepowyłamywanymi nogami (2007), a samodzielnie: Polska na widelcu (2005), Polska. Nawigator kulinarny (2007), Kuchnia żydowska według Balbiny Przepiórko (2011).
Gościnnie występował jako niezawodowy aktor filmowy: Rok spokojnego słońca (1984), Lejdis (2008), Idealny facet dla mojej dziewczyny (2009), Śniadanie do łóżka (2010). W latach 2010–2015 prowadził wraz z Maciejem Piotrem Prusem pismo mówione „Gadający Pies”.
Wypadek i śmierć
Zginął 27 czerwca 2017 w wypadku samochodowym[1]. Został pochowany 6 lipca na cmentarzu Rakowickim w Krakowie[7].
Życie prywatne
Ze związku z Elżbietą Manthey — założycielką Agencji Dramatu i Teatru ADiT ma córkę Karolinę Bikont — tłumaczkę z języka niemieckiego[9][10]. Był żonaty z publicystką Anną Bikont, z którą miał dwoje dzieci, Maniuchę Bikont – antropolożkę i artystkę oraz Aleksandrę Bikont[11]. Związany małżeństwem z aktorką Mirosławą Olbińską, z którą wydał książkę „Kuchnia żydowska Balbiny Przepiórko”[12].
Odznaczenia
Przypisy
- ↑ a b Piotr Bikont nie żyje. ludzie.senior.pl. [dostęp 2017-06-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-06-28)].
- ↑ Fakt.pl, Polski dziennikarz i krytyk kulinarny nie żyje [online], 27 czerwca 2017 [dostęp 2017-07-03] .
- ↑ Piotr Bikont, [w:] Encyklopedia teatru polskiego (autorzy) [dostęp 2017-06-28] .
- ↑ Stowarzyszenie Teatralne Badów. e-teatr.pl. [dostęp 2017-06-28].
- ↑ Piotr Wesołowski: Łódzkie ślady Piotra Bikonta. Ostatni Mohikanin Dokumentu. lodz.wyborcza.pl, 2017-06-30. [dostęp 2017-07-07].
- ↑ Free Cooperation – reaktywacja. piecart.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-11-12)]. piecart.pl [dostęp 2019-04-05].
- ↑ a b Pożegnanie. Piotr Bikont 1955-2017. Mieścił wszystkie światy. Gazeta Wyborcza Kraków, 2017-07-05. [dostęp 2017-07-06].
- ↑ Europa na widelcu. enw.smakiwroclawia.pl. [dostęp 2017-06-28].
- ↑ Karolinę Bikont
- ↑ Start | ADiT [online], art.pl [dostęp 2024-04-25] (pol.).
- ↑ Anna S. Dębowska: Maniucha Bikont, objawienie polskiej sceny folkowej. Tata zazdrości jej muzycznych eskapad, z mamą spiera się o stosunek wsi do Żydów. wyborcza.pl, 2017-06-08. [dostęp 2017-06-28].
- ↑ Kuchnia żydowska Balbiny Przepiórko [online], przyslijprzepis.pl, 25 października 2011 [dostęp 2023-10-03] .
- ↑ M.P. z 2008 r. nr 33, poz. 293 – pkt 1.
Bibliografia
- Włodzimierz Domagalski, Radosław Peterman Studenci '81. NZS w oczach Partii i SB. Wybór tekstów źródłowych, wyd. Archiwum Opozycji Niepodległościowej, Łódź 2006, według indeksu
- Niezależność najwięcej kosztuje. Relacje uczestników opozycji demokratycznej w Łodzi 1976–1980, wyd. IPN, Łódź 2008 (tam biogram, s. 61)
- Piotr Bikont w bazie filmpolski.pl
Linki zewnętrzne
- Między nożem a widelcem. newsweek.redakcja.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-02-03)]. – blog Piotra Bikonta i Roberta Makłowicza (archiwum)
- Piotr Bikont na zdjęciach w bazie Filmoteki Narodowej „Fototeka”
- PWN: 3877630
- ETP: 7447
- FilmPolski.pl: 114287