Porwanie samolotu Horizon Air
![]() Bombardier Dash 8 Q400 (nr rej. N449QX), który został porwany. Zdjęcie wykonano na lotnisku w Los Angeles w kwietniu 2015 roku. | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Stan |
| ||
Miejsce | Ketron Island | ||
Data | 10 sierpnia 2018 | ||
Godzina | 20:43 czasu lokalnego | ||
Rodzaj | Porwanie | ||
Przyczyna | Samobójstwo pilota, celowy lot ku ziemi | ||
Ofiary śmiertelne | 1 osoba | ||
Statek powietrzny | |||
Typ | Bombardier Dash 8 Q400 | ||
Użytkownik | Horizon Air | ||
Numer | N449QX | ||
Start |
| ||
Liczba załogi | 1 osoba | ||
Ofiary śmiertelne | 1 osoba | ||
Położenie na mapie Waszyngtonu ![]() | |||
Położenie na mapie Stanów Zjednoczonych ![]() | |||
![]() | |||
|
Porwanie samolotu Horizon Air – zdarzenie, do którego doszło 10 sierpnia 2018 roku. Skradziono wówczas samolot Bombardier Dash 8 Q400 linii lotniczych Horizon Air z międzynarodowego lotniska Seattle-Tacoma w SeaTac w stanie Waszyngton. Sprawca, 29-letni Richard Russell, był pracownikiem obsługi naziemnej Horizon Air bez doświadczenia w pilotażu. Wykonał on nieautoryzowany start, przez co dwa myśliwce McDonnell Douglas F-15 Eagle zostały wysłane w celu przechwycenia porwanego samolotu. Kontrola ruchu lotniczego SeaTac nawiązała kontakt radiowy z Russellem, jedyną osobą na pokładzie, który określił siebie jako „złamanego człowieka, który pewnie ma poluzowanych kilka śrub”. Około godziny i 15 minut po starcie Russell popełnił samobójstwo, celowo rozbijając samolot na słabo zaludnionej wyspie Ketron w Puget Sound.
Samolot
Porwanym samolotem był Bombardier Dash 8 Q400, należący do Horizon Air (wykonujący loty dla Alaska Airlines) o rejestracji N449QX[1][2] i numerze seryjnym 4410. W 2012 roku odbył pierwszy lot i został dostarczony do Horizon Air[3]. 10 sierpnia 2018 roku wylądował na międzynarodowym lotnisku Seattle-Tacoma o godzinie 13:35 czasu lokalnego po południu, po locie z miejscowości Victoria w Kolumbii Brytyjskiej[4]. Tego dnia nie planowano ponownego lotu z jego udziałem[5].
Porwanie
Samolot został skradziony z miejsca oznaczonego jako „Plane Cargo 1” na północnym krańcu lotniska SeaTac[5]. Maszyna następnie kołowała do pasa 16C drogą kołowania. Kontrola lotów w Seattle prosiła kilka razy samolot o podanie swojego identyfikatora lotu, nie otrzymała jednak odpowiedzi. Pobliski odrzutowiec Alaska Airlines znajdujący się na ziemi poinformował, że samolot zaczął startować[4]. Nieautoryzowany start odbył się o 19:32 czasu lokalnego (02:32 UTC, 11 sierpnia)[6][7][8]. W odpowiedzi dwa myśliwce F-15 z 142. Skrzydła Myśliwskiego pod dowództwem NORAD[9] zostały wysłane około 20:15 czasu lokalnego[10] z bazy Portland Air National Guard w celu przechwycenia porwanego samolotu. Oba były uzbrojone w pociski powietrze-powietrze AIM-9 Sidewinder i AIM-120 AMRAAM[11]. Myśliwce te leciały w prędkości naddźwiękowej, generując grom dźwiękowy w drodze do Puget Sound[3][12]. Poza myśliwcami, została wysłana również latająca cysterna Stratotanker KC-135R z bazy sił powietrznych Fairchild w celu wsparcia wysłanych F-15[11]. Loty do lotniska SeaTac zostały tymczasowo zawieszone[6].
Kontrola ruchu lotniczego Seattle-Tacoma utrzymywała kontakt radiowy z pilotem[13]. Transmisje odbywały się na otwartej częstotliwości i były szybko publikowane w serwisach społecznościowych[14]. Pilot powiedział: „jestem złamanym człowiekiem, pewnie mam poluzowanych kilka śrub. Nigdy do tej pory tak naprawdę o tym nie wiedziałem”[15]. Kiedy kontroler ruchu lotniczego zasugerował, żeby samolot wylądował na Joint Base Lewis – McChord, pilot odmówił: „Ci faceci mnie zabiją, jeśli spróbuję tam wylądować. Myślę, że mogę też coś tam zniszczyć. Nie chciałbym tego robić”[16]. Zapytał kontrolera, czy mógłby dostać pracę jako pilot w Alaska Airlines, gdyby udało mu się szczęśliwie wylądować. Kontroler odpowiedział: „myślę, że dadzą ci pracę, jeśli uda ci się wylądować”, na co odpowiedział „Tak, dobrze!”, jednak chwilę później się rozmyślił[17]. Mówił o chęci wykonania „kilku manewrów, aby zobaczyć, co ten [samolot] może zrobić”. Stwierdził, że nie chce nikogo skrzywdzić[18][19], a w ostatnich minutach komunikacji przeprosił swoich przyjaciół i rodzinę[14]. Pod koniec lotu samolot został sfilmowany w momencie, kiedy pilot wykonywał nim akrobacje nad Puget Sound. Zdjęcia tych akrobacji pojawiły się w mediach społecznościowych[20]. Doświadczony pilot powiedział, że manewry „wydawały się całkiem nieźle wykonane, bez przeciągnięcia”[21]. Kiedy kontroler ruchu lotniczego poprosił o to, żeby spróbował wylądować samolotem po tych manewrach, pilot odpowiedział: „Nie wiem. Nie chcę. Miałem nadzieję, że tak się stanie, wiesz?”[22][19] Dodał, że „nie planował lądowania”[23].
Dwa F-15 próbowały skierować samolot w kierunku Oceanu Spokojnego, nie strzelając do niego[24]. Q400 ostatecznie rozbił się o 20:43 czasu lokalnego na wyspie Ketron w Puget Sound, w hrabstwie Pierce w stanie Waszyngton, zabijając pilota i niszcząc samolot[3][5][8]. Załoga okolicznego holownika zareagowała jako pierwsza[25]. Strażacy z West Pierce Fire and Rescue i innych pobliskich oddziałów przybyli na wyspę około 1,5 godziny po katastrofie, z powodu czekania na prom na wyspie Steilacoom – Anderson. Pożar spowodowany katastrofą o powierzchni 2 akrów[24] został stłumiony przez brak wiatru i został ugaszony następnego ranka[26][27].
Śledztwo
Biuro szeryfa hrabstwa Pierce podziękowało wszystkim za dokładne informacje i 11 sierpnia potwierdziło, że to agencje federalne będą prowadzić dochodzenie, głównie biuro Federalnego Biura Śledczego (FBI) w Seattle. Śledztwo wykazało, że sprawca, zidentyfikowany jako 29-letni Richard Russell[28][29], był samobójcą. Stwierdziło również, że jego działania nie mają podłoża terrorystycznego[19]. Brad Tilden, dyrektor generalny Alaska Air Group, ogłosił tego samego dnia, że linia lotnicza współpracuje z Federalną Administracją Lotnictwa (FAA), FBI oraz Krajową Radą Bezpieczeństwa Transportu (NTSB) i „pracuje nad tym, aby dowiedzieć się o wszystkim, co się stało”[30][31]. 12 sierpnia FBI stwierdziło, że wydobyło z wraku rejestrator danych lotu wraz z elementami rejestratora głosu w kabinie. Sprzęt został wysłany do Krajowej Rady Bezpieczeństwa Transportu w celu odczytania zapisanych informacji[32].
9 listopada FBI oświadczyło, że zakończyło dochodzenie. Przesłanki terrorystyczne zostały wykluczone i stwierdzono, że Russell działał sam. Ostateczne zniżanie lotu na Wyspę Ketron zostało uznane za celowe, a samobójstwo zostało wymienione jako sposób śmierci[33][34]. FBI oświadczyło: „Wywiady z kolegami z pracy, przyjaciółmi i rodziną, oraz przegląd wiadomości tekstowych wymienianych z Russellem podczas incydentu nie zidentyfikowały żadnych informacji, które sugerowałyby, że kradzież samolotu była związana z szerszą działalnością przestępczą lub ideologią terrorystyczną. Chociaż badacze otrzymali informacje o pochodzeniu Russella, możliwych stresorach i życiu osobistym, żaden element nie dawał wyraźnej motywacji działań Russella”[33].
Sprawca
Richard Russell był pracownikiem obsługi naziemnej Horizon Air w Sumner w stanie Waszyngton[35]. Od 4 lat był członkiem zespołu holowniczego, którego zadaniem było zmienianie pozycji samolotu na płycie lotniska[28]. Kierownik operacyjny Horizon Air opisał Russella jako „spokojnego faceta”, który był „lubiany przez innych pracowników”[36]. Miasto SeaTac ma minimalną płacę 15 USD za godzinę, ale nie dotyczy to pracowników linii lotniczych takich jak agenci naziemni Horizon Air. Podczas komunikacji z kontrolerem ruchu lotniczego Russell skarżył się na płace[37].
Russell urodził się w Key West na Florydzie, a następnie w wieku siedmiu lat przeniósł się do miasta Wasilla na Alasce[36]. Uczęszczał do Wasilla High School, gdzie uprawiał lekkoatletykę[38]. Wśród przyjaciół i rodziny był znany jako „Beebo”[39]. Był żonaty od 2012 roku. Poznał swoją żonę w 2011 roku na spotkaniu Campus Crusade for Christ w Southwestern Oregon Community College. Razem założyli piekarnię w North Bend w stanie Oregon[40]. Sprzedali ją w 2015 roku, aby jego żona mogła być bliżej swojej rodziny; osiedlili się w Sumner w Waszyngtonie, a Russell znalazł zatrudnienie w Horizon Air[39]. Był zapalonym podróżnikiem i uczęszczał na kampus Washington State University Global University, kształcąc się w dziedzinie nauk społecznych. Planował zdobyć stanowisko kierownicze w Horizon Air lub zostać oficerem wojskowym po uzyskaniu dyplomu[17]. Był aktywny w swoim lokalnym kościele. Był również przywódcą lokalnej chrześcijańskiej posługi młodzieży Młodego Życia[36].
Gary Beck, dyrektor generalny Horizon Air, stwierdził, że z tego co wiedziała firma, Russell nie miał licencji pilota. Beck stwierdził, że manewry lotnicze były „niewiarygodne” i że „nie wiedział, jak [Russell] osiągnął to, co zrobił”[41]. Podczas rozmowy z kontrolą ruchu lotniczego Russell powiedział, że „wiedział trochę, co robi”, ponieważ miał doświadczenie w grach wideo[17]. Prawdopodobnie miał na myśli Microsoft Flight Simulator. Ze względu na między innymi wątek gier video, incydent był szeroko komentowany w serwisie 4chan, gdzie powstało wiele memów i gdzie narodził się pośmiertny, internetowy pseudonim Richarda „Beebo Russella” – „Sky King”. O pośmiertnej popularności Russella w internecie świadczy także to, iż doczekał się on własnej strony w serwisie Know Your Meme, który dokumentuje najpopularniejsze internetowe fenomeny.
Po incydencie Joel Monteith, pilot SkyWest Airlines, przekazał dyspozytorowi awaryjnemu, że w 2017 r. zobaczył Russella i innego mężczyznę „wciskającego i obracającego przełączniki” w kokpicie samolotu SkyWest zaparkowanego na lotnisku Seattle – Tacoma. Monteith oświadczył, że mężczyźni powiedzieli mu, że trenują korzystanie z APU samolotu aby mogli go holować. Monteith stwierdził, że było to „podejrzane”, a mężczyźni odeszli zaraz po jego przyjściu. Stwierdził również, że Russell był kiedyś z nim w kokpicie Embraera 175, a Russell pytał go o „rzeczy, które należy wykonać przed startem”[42].
Rodzina Russella wydała oświadczenie 11 sierpnia, stwierdzając, że byli „oszołomieni i załamani” i „zdruzgotani”[43].
Przypisy
- ↑ Update on Investigation into Unauthorized Flight [online], Federal Bureau of Investigation [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Alaska Air Horizon plane crashes after being stolen by airline employee [online], bizjournals.com [dostęp 2019-04-17] .
- ↑ a b c ASN Aircraft accident de Havilland Canada DHC-8-402Q Dash 8 N449QX Ketron Island, WA [online], aviation-safety.net [dostęp 2019-04-17] .
- ↑ a b “We were all screaming, ‘Oh my god’” : How the Horizon Air theft and crash unfolded | The Seattle Times [online], seattletimes.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ a b c How it unfolded: Full coverage of the Horizon Air crash and the man who stole the plane from Sea-Tac | The Seattle Times [online], seattletimes.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ a b Stolen plane closes Seattle-Tacoma airport before crashing - BBC News [online], bbc.co.uk [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Airline employee steals plane from Washington airport and crashes into island | US News | Sky News [online], news.sky.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ a b Crash: Horizon DH8D at Ketron Island on Aug 10th 2018, stolen aircraft crashed into forest [online], avherald.com [dostęp 2019-04-17] .
- ↑ Stolen plane closes Seattle-Tacoma airport before crashing - BBC News [online], bbc.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Oregon F-15s Scramble To Seattle To Intercept Possibly Stolen Q400 Airliner (Updated) – The Drive [online], thedrive.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ a b F-15Cs Intercept Stolen DASH-8 Airliner out of Seattle Tacoma Airport Before Crash. – The Aviationist [online], theaviationist.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ https://www.abc10.com/article/news/live-plane-stolen-from-sea-tac-airport-crashes-on-small-island-no-passengers-on-board/281-582563371
- ↑ Pilot of stolen plane wanted to do aerobatics, apologized for his actions | Tacoma News Tribune [online], thenewstribune.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ a b NORAD F-15Cs intercept suicidal pilot in dramatic chase near Seattle [online], militarytimes.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ JaceyJ. Fortin JaceyJ., SarahS. Mervosh SarahS., Stolen Plane Crashes After Airline Employee Takes Off From Seattle Airport, „The New York Times”, 11 sierpnia 2018, ISSN 0362-4331 [dostęp 2019-04-16] (ang.).
- ↑ Seattle hijacker’s plane heist, midair stunts and fiery crash expose gaps in aviation security [online], Washington Post [dostęp 2019-04-16] (ang.).
- ↑ a b c Richard Russell, “Rich”: 5 Fast Facts You Need to Know | Heavy.com [online], heavy.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Seattle hijacker’s plane heist, midair stunts and fiery crash expose gaps in aviation security - The Washington Post [online], washingtonpost.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ a b c Airline worker who stole plane told air traffic control 'I don't wa.. | abc13.com [online], abc13.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Horizon Air Q400 Crashes After Being Stolen From Seattle Airport [online], thepointsguy.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ SeaTac Hijacker Had the Skills to Take Out a Skyscraper [online], thedailybeast.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Stolen Plane Crashes After Airline Employee Takes Off From Seattle Airport - The New York Times [online], nytimes.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Plane Thief Said He Trained on Games, Didn’t Plan to Land - WSJ [online], wsj.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ a b NORAD: Fighter jets were trying to direct stolen plane over Pacific Ocean when it crashed | The Seattle Times [online], seattletimes.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Towboat crew dropped everything to respond to Ketron Island crash [online], mynorthwest.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Zanim przejdziesz do YouTube [online], king5.com [dostęp 2024-04-25] (pol.).
- ↑ Seattle plane crash: 'heartbroken' family remember gentle man who meant no harm | US news | The Guardian [online], theguardian.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ a b https://www.newsweek.com/ground-service-suicide-horizon-air-seatac-hijacker-plane-1069656
- ↑ Horizon Air worker takes plane from Sea-Tac Airport, crashes on island in south Puget Sound | The Seattle Times [online], seattletimes.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Authorities probe how airline employee could steal plane from Seattle airport [online], staradvertiser.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Man who sought ‘serenity’ before crashing stolen plane near Seattle is identified, United States News & Top Stories - The Straits Times [online], straitstimes.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Seattle plane: Human remains, black box found from stolen plane [online], usatoday.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ a b FBI Completes Investigation into August 2018 Unauthorized Flight from Seattle-Tacoma Airport www.fbi.gov [dostęp 2019-04-17] (ang.)
- ↑ Bloomberg - Are you a robot? [online], bloomberg.com [dostęp 2019-04-17] .
- ↑ Security alert at Seattle's SeaTac airport after plane 'took off without permission' | World news | The Guardian [online], theguardian.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ a b c Man who took Horizon Air plane from Sea-Tac Airport was quiet, well liked, says former co-worker | The Seattle Times [online], seattletimes.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Richard Russell was a jokester who complained about work, but Sea-Tac plane heist still baffles friends | The Seattle Times [online], seattletimes.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Family of man who stole plane at Sea-Tac express 'shock,' others say 'Beebo' was friendly guy | Fox News [online], foxnews.com [dostęp 2019-04-17] .
- ↑ a b | Time [online], time.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ https://theworldlink.com/new-bakery-is-a-labor-of-love/article_b19316e0-7ce6-11e1-bc81-001a4bcf887a.html
- ↑ Richard Russell: Authorities don't believe man who stole Dash-8 Q400 plane at Sea-Tac airport had a pilot's license - CBS News [online], cbsnews.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ ‘Airplane of opportunity’? Richard Russell raised pilot’s suspicions a year before Sea-Tac plane heist | The Seattle Times [online], seattletimes.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).
- ↑ Who was Richard Russell? 7 things to know [online], ajc.com [dostęp 2019-04-17] (ang.).