Rezeda żółtawa
![]() | |||
Systematyka[1][2] | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | rośliny | ||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | okrytonasienne | ||
Klasa | Magnoliopsida | ||
Nadrząd | |||
Rząd | kapustowce | ||
Rodzina | rezedowate | ||
Rodzaj | rezeda | ||
Gatunek | rezeda żółtawa | ||
Nazwa systematyczna | |||
Reseda luteola L. Sp. pl. 1:448. 1753 | |||
|
Rezeda żółtawa (Reseda luteola L.) – gatunek rośliny z rodziny rezedowatych (Resedaceae). Rdzennymi terenami jej występowania są: północna Afryka, południowa Europa i południowo-środkowa Azja[3]. Status gatunku we florze Polski: kenofit. W Polsce jest rośliną wciąż raczej rzadką[4]. Występuje głównie na południu Polski, w większym rozproszeniu na północy.
Morfologia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0d/Reseda_luteola_%28inflorescense%29.jpg/180px-Reseda_luteola_%28inflorescense%29.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/6f/Reseda_luteola_kz25.jpg/180px-Reseda_luteola_kz25.jpg)
- Łodyga
- Silna, sztywna, prosto wzniesiona. Wysokość do 1 m.
- Liście
- Liście lancetowate, całobrzeżne lub z małym ząbkiem u nasady.
- Kwiaty
- Kwiaty małe, w bardzo długich, wąskich, gęstych, zaostrzonych gronach. Pojedynczy kwiat składa się z 4 działek kielicha, 4 zielonożółtych 3-dzielnych płatków korony, słupka i licznych pręcików o trwałych nitkach.
- Owoc
- Mała, jednokomorowa torebka zawierająca czarne i gładkie nasiona.
Biologia i ekologia
Roślina dwuletnia, hemikryptofit. W pierwszym roku wytwarza gruby korzeń, zakwita dopiero w drugim roku. Kwitnie od maja do września, zapylana jest przez owady. Siedlisko: Aluwia, suche wzgórza, siedliska ruderalne. Lubi suche miejsca. Roślina ruderalna W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla SAll. Onoperdenion[5].
Zastosowanie
- Roślina ozdobna.
- Roślina miododajna. Bywa wysiewana przez pszczelarzy.
- Zawiera żółty barwnik luteinę. W średniowieczu była wykorzystywana jako roślina farbiarska.
Uprawa
Wymaga stanowiska słonecznego lub półcienistego, gleby żyznej i przepuszczalnej, najlepiej o zasadowym odczynie[6]. Rozmnaża się przez wysiew nasion jesienią. Usuwanie przekwitniętych kwiatów przedłuża okres kwitnienia.
Przypisy
- ↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-11-21] (ang.).
- ↑ Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-11-11].
- ↑ Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
- ↑ Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
- ↑ GeoffreyG. Burnie GeoffreyG. i inni, Botanica. Ilustrowana, w alfabetycznym układzie, opisuje ponad 10 000 roślin ogrodowych, Niemcy: Könemann, Tandem Verlag GmbH, 2005, ISBN 3-8331-1916-0, OCLC 271991134 .
- SNL: fargereseda
- Catalana: 0110950
- BioLib: 39263
- EoL: 487606
- EUNIS: 177977
- Flora of North America: 242417127
- FloraWeb: 4790
- GBIF: 3040251
- identyfikator iNaturalist: 78839
- IPNI: 715535-1
- ITIS: 504738
- NCBI: 415813
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): kew-2526079
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:715535-1
- Tela Botanica: 75323
- identyfikator Tropicos: 27300004
- USDA PLANTS: RELU2
- CoL: 4RSWB