Sōseki Natsume
![]() | |||
Imię i nazwisko | Kinnosuke Natsume | ||
---|---|---|---|
Data i miejsce urodzenia | 9 lutego 1867 | ||
Data i miejsce śmierci | 9 grudnia 1916 | ||
Narodowość | japońska | ||
Język | japoński | ||
Alma Mater | Uniwersytet Cesarski | ||
Dziedzina sztuki | powieść, haiku, esej | ||
Ważne dzieła | |||
| |||
| |||
|
Sōseki Natsume (jap. 夏目 漱石 Natsume Sōseki; prawdziwe imię Kinnosuke, 金之助, ur. 9 lutego 1867 w Edo, zm. 9 grudnia 1916 w Tokio) – pisarz japoński okresu Meiji, twórca nowoczesnej powieści japońskiej, autor utworów obyczajowych i psychologicznych, poezji, esejów oraz krytyki literackiej. Jeden z najwybitniejszych pisarzy japońskich XX wieku. Tworzył również w języku chińskim.
Natsume urodził się w Babashicie, w dzielnicy Ushigome, w Edo. Był najmłodszym synem naczelnika Babashity. Po nastaniu okresu Meiji stanowisko naczelnika dzielnicy zostało zlikwidowane i rodzice Kinnosukego popadli w kłopoty finansowe, w wyniku czego oddali syna rodzinie o nazwisku Shiobara. W wieku ośmiu lat został on odesłany do domu rodzinnego, ale boleśnie przeżywał samotność niechcianego dziecka[1].
Edukację rozpoczął w szkole podstawowej, gdzie pobierał nauki w tradycji klasyków chińskich. Opanował także japoński martwy język literacki. Po skończeniu szkoły podstawowej uczęszczał do prywatnej szkoły, która również specjalizowała się w nauczaniu klasyków chińskich. Świadomy anachroniczności tego kierunku zainteresował się językiem angielskim. Naukę tego języka rozpoczął w wieku szesnastu lat.
Studiował literaturę angielską na Uniwersytecie Cesarskim w Tokio. Po ukończeniu studiów otrzymał posadę nauczyciela w tokijskim liceum (1883 r.). W 1895 r. opuścił Tokio i rozpoczął pracę w szkole średniej w Matsuyama na Sikoku. W 1896 r. przeniósł się do Kumamoto na Kiusiu, gdzie poślubił najstarszą córkę sekretarza Izby Parów – Kyōko. Następnie od 1900 r. kontynuował naukę w Anglii jako stypendysta Ministerstwa Edukacji, po czym w 1903 r. został wykładowcą literatury na macierzystym uniwersytecie (stanowisko to objął po popularnym wówczas Lafcadio Hearnie) oraz nauczycielem w I Liceum Państwowym w Tokio.
Pierwszą powieść, Jestem kotem, napisał za namową Kyoshiego Takahamy (1874–1959), poety i redaktora czasopisma „Hototogisu”[2] (jap. kukułka, nazwa magazynu[a] i grupy poetów). Pierwsze opowiadanie z cyklu Jestem kotem powstało w 1904 r., ale nie spodobało się ono Takahamie. Po gruntownych zmianach zostało opublikowane na łamach „Hototogisu” w styczniu 1905 r. Natsume nie zamierzał pisać dalszego ciągu, ale Takahama i czytelnicy nakłonili go do kontynuacji.
Od 1907 r., po objęciu stanowiska kierownika działu literackiego gazety Asahi Shimbun, poświęcił się wyłącznie twórczości literackiej jako powieściopisarz i eseista, zyskując sławę jednego z najwybitniejszych pisarzy Japonii nowożytnej. Głównym motywem jego dzieł jest samotność człowieka we współczesnym świecie, niemożność znalezienia pełnego zrozumienia nawet u ludzi najbliższych.
Twórczość[3]
- Wagahai wa neko de aru 吾輩は猫である (1905; wyd. pol. Jestem kotem, 1977, 2006)
- Nowaki 野分 (1907; dosł. Jesienny wiatr)
- Botchan 坊つちやん (1906; wyd. pol. Panicz, 2009)
- Kusamakura 草枕 (1906; dosł. Poduszka z trawy)
- Gubijinsō 虞美人草 (1907; dosł. Mak polny)
- Sanshirō 三四郎 (1908; wyd. pol. 2003)
- Sorekara それから (1909; dosł. Później)
- Mon 門 (1910; wyd. pol. Wrota, 2016)
- Kōjin 行人 (1912–1913; dosł. Przechodzień)
- Kokoro こゝろ (1914–1915; wyd. pol. Sedno rzeczy, 1973)
- Meian 明暗 (1916; wyd. pol. Światło i mrok, 2016)
- ↑ Magazyn literacki utworzony w 1897 r., istniejący do dziś. Został założony przez Kyokudō Yanagahirę (1867–1957) i Shiki Masaokę (1867–1902).
Przypisy
Bibliografia
- Sōseki Natsume, Sedno rzeczy, wyd. PIW, 1973
- Mikołaj Melanowicz [posłowie do:] Sōseki Natsume, Jestem kotem, Książka i Wiedza, Warszawa 1977
- W kręgu «Kokoro». O literackich i pozaliterackich kontekstach «Sedna rzeczy» Natsumego Sōsekiego, red. Iwona Kordzińska-Nawrocka, Katarzyna Sonnenberg, Aleksandra Szczechla, WUJ, Kraków 2017, str. 182, ISBN 978-83-233-4251-9.
- ISNI: 0000000121340184, 0000000368642205
- VIAF: 56614190, 5911153063174519320006
- ULAN: 500248725
- LCCN: n79084664
- GND: 118785737
- NDL: 00054222
- LIBRIS: vs689m0d572b8rj
- BnF: 11917438j
- SUDOC: 027044971
- SBN: CFIV001015
- NLA: 36732213
- NKC: xx0005124
- BNE: XX1377206
- NTA: 08887933X
- BIBSYS: 98075025
- CiNii: DA00151899
- Open Library: OL2688998A, OL8597419A, OL8728265A
- PLWABN: 9810542969005606
- NUKAT: n98081816
- J9U: 987007308686905171
- PTBNP: 105511, 112808
- CANTIC: a10914894
- LNB: 000045652
- NSK: 000035937
- CONOR: 153441379
- ΕΒΕ: 207837
- BLBNB: 000226151
- KRNLK: KAC199632386
- LIH: LNB:5dV;=BV
- PWN: 3946125
- Britannica: biography/Natsume-Soseki
- Universalis: natsume-soseki
- БРЭ: 2253734
- NE.se: soseki-natsume
- SNL: Natsume_Sōseki
- VLE: soseki-nacume
- Catalana: 0506283
- DSDE: Natsume_Soseki
- Hrvatska enciklopedija: 43095