Tetiana Jabłońska
![]() Pomnik Tetiany Jabłońskiej, Sedniw | |||
Data i miejsce urodzenia | 24 lutego 1917 | ||
---|---|---|---|
Data i miejsce śmierci | 17 czerwca 2005 | ||
Dziedzina sztuki | malarstwo | ||
Ważne dzieła | |||
Chleb | |||
![]() | |||
Odznaczenia | |||
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | |||
|
Tetiana Jabłońska, ukr. Тетяна Яблонська (ur. 11 lutego?/24 lutego 1917 w Smoleńsku, zm. 17 czerwca 2005 w Kijowie) – ukraińska malarka i wykładowczyni białoruskiego pochodzenia[1].
Życiorys
Urodziła się 24 lutego 1917 roku w Smoleńsku[1]. W latach 1935–1941[1] studiowała w Kijowskim Instytucie Sztuk Pięknych[2] w pracowni Fedira Kryczewskiego[1][3]. W latach 1944–1952 i 1966–1973 wykładała na macierzystej uczelni[1].
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e2/1967_CPA_3588.jpg/220px-1967_CPA_3588.jpg)
Choć Jabłońska przez większość życia malowała w duchu realizmu, jej technika operowania światłem i kolorem wiele zawdzięczała impresjonizmowi, na przekór socrealistycznej tematyki wielu płócien[1]. Za obraz Chleb, który namalowała w 1949 roku, Jabłońska otrzymała Nagrodę Stalinowską[2]. Socrealistyczne płótno, które przedstawia monumentalne postaci kołchoźnic przy pracy na tle olbrzymich stogów siana, powstało na podstawie setek szkiców narysowanych przez Jabłońską podczas jej pobytu w kołchozie im. Lenina w Łetawie[2]. W 1956 roku obraz wystawiono w pawilonie radzieckim podczas Biennale w Wenecji[3].
Pod wpływem ukraińskiej sztuki ludowej, w latach 60. XX w.[1][3] prace Jabłońskiej nabrały dekoratywnego charakteru, a malowane formy uległy uproszczeniu, zaś w warstwie tematycznej pojawiły się motywy ukraińskie[1]. Z czasem powróciła jednak do malarstwa realistycznego[3]. W latach 80., malując portrety i pejzaże, korzystała z przygaszonej, szarej gamy barwnej[1].
Jabłońska została wyróżniona licznymi nagrodami i wyróżnieniami[3]. W 1998 roku otrzymała Narodową Nagrodę im. Tarasa Szewczenki, a w 2001 roku nadano jej tytuł honorowy Bohatera Ukrainy[3].
Zmarła 17 czerwca 2005 roku w Kijowie[1].
Przypisy
- ↑ a b c d e f g h i j DariaD. Zelska-Darewych DariaD., Yablonska, Tetiana [online], Encyclopedia of Ukraine [dostęp 2022-03-12] (ang.).
- ↑ a b c KaterynaK. Badianowa KaterynaK., Tetiana Jabłońska. Chleb, [w:] Dlaczego w sztuce ukraińskiej są wielkie artystki, KaterynaK. Jakowłenko (red.), Katarzyna Kozyra Foundation, 2020, s. 120–122, ISBN 978-83-944097-3-9 .
- ↑ a b c d e f Tetyana Yablonska / Тетяна Яблонська [online], Secondary Archive (ang.).
- БРЭ: 4933818